Воткинск
Воткинск | |
рус. Воткинск | |
Байрак[d] | |
Нигезләнү датасы | 1759 |
---|---|
Рәсми исем | Воткинск |
Дәүләт |
|
Нәрсәнең башкаласы | Вуткин районы |
Административ-территориаль берәмлек | Удмуртия |
Диңгез, күл яки елга эчендә яки янында урнашуы | Вотка һәм Вуткин сусаклагычы |
Табигый-георафик объект эчендә урнашкан | Кама буе |
Халык саны | 97 471 (2021)[1] |
Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклек | 108 метр |
Кардәш шәһәр | Вест-Җордан |
Мәйдан | 113 км² |
Почта индексы | 427430–427459 |
Рәсми веб-сайт | votkinsk.ru(рус.) |
Җирле телефон коды | 34145 |
Монда җирләнгәннәр төркеме | [d] |
Воткинск (рус. Воткинск, удм. Вотка) – халык саны буенча Удмуртиянең өченче шәһәре, Воткинск районының үзәге.
Халык саны – 99 022 кеше (2010).[2]
Исем чыганагы
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Воткинск үз исемен Вотка елгадан ала, ә ул, үз чиратта, үз исемне «вот» («удмурт») сүзеннән ала.[3]
География
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Шәһәр Вотка елгасы өстендә, Ижаудан 55 километрга төньяк-көнчыгышрак урнаша. Шәһәр аша тимер юл уза.
Тарих
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Воткинск 1757 елда Воткинск тимер җитештерү заводы төзелеше вакытында бистә буларак нигезләнә. Ләкин шәһәр нигезләү датасы 1759 ел дип санала – шул елда завод эшли башлый.
1796 елдан – Вятка губернасы Сарапул өязе составында.
1921—1923 елларда – Пермь губернасы, 1923—1934 елларда – Урал өлкәсе составында.
1926 елда шәһәр тибындагы бистә статусын ала.
1934—1937 елларда – Киров крае һәм Киров өлкәсе составында.
1935 елда шәһәр статусын ала. 1937 елда Киров өлкәсе составыннан Удмурт АССР составына тапшырыла.
Халык
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]1897[2] | 1931[2] | 1939[2] | 1959[4] | 1970[5] | 1979[6] | 1989[7] | 2002[8] | 2010[9] |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|
~21 000 | ~28 200 | ~38 600 | 59 666 | 74 088 | 89 779 | 103 509 | 99 441 | 99 022 |
Милли состав
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Милләт | 2002[10] | 2010[11] |
---|---|---|
руслар | 57,5% | 60,7% |
арлар | 33,8% | 31,5% |
татарлар | 3,7% | 3,5% |
Икътисад
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- «Воткинский завод» ААҖ – ракета техниканы, нефть-газ җиһазларны, станокларны, көнкүреш техниканы җитештерү;
- Радиотехнология җиһазлар заводы;
- Тимер-бетон конструкцияләр заводы; һ. б.
Мәгариф
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Медицина училищесы
- Педагогик училищесы
- Ижау дәүләт техника универистетының филиалы
- Удмурт дәүләт университетының филиалы
Шәһәрдә туганнар
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- Петр Чайковский – рус композиторы, дирижеры, педагогы, музыка һәм җәмәгать эшлеклесе, музыкаль журналист.
Моны да карагыз
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]Искәрмәләр
[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]- ↑ Итоги Всероссийской переписи населения 2020 года (по состоянию на 1 октября 2021 года)
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 Воткинск(үле сылтама) Чыганакка җибәрү хатасы: Ярамаган
<ref>
исемле тамга: «autogenerated1» исеме берничә тапкыр төрле эчтәлек өчен билгеләнгән - ↑ http://www.mojgorod.ru/udmurtsk_r/votkinsk/index.html
- ↑ http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus59_reg2.php
- ↑ http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus70_reg2.php
- ↑ http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus79_reg2.php
- ↑ http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus89_reg2.php
- ↑ http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus02_reg2.php
- ↑ архив күчермәсе, archived from the original on 2011-06-27, retrieved 2012-11-01
- ↑ 2002 ел сан алу базасы, archived from the original on 2017-11-11, retrieved 2014-02-19
- ↑ 2010 ел сан алу базасы, archived from the original on 2018-03-27, retrieved 2014-02-19