Мікалай Дзянісавіч Няўстроеў
Мікалай Няўстроеў | |
---|---|
Асабістыя звесткі | |
Псеўданімы | Н. Бельский, Бедный Макар |
Дата нараджэння | 3 (15) снежня 1895 |
Месца нараджэння | |
Дата смерці | 21 ліпеня 1929 (33 гады) |
Месца смерці | |
Грамадзянства |
|
Прафесійная дзейнасць | |
Род дзейнасці | пісьменнік, журналіст |
Гады творчасці | 1920—1926 |
Жанр | п’еса, камедыя, апавяданне |
Мова твораў | якуцкая, руская |
Дэбют | «Саха комедиялара» («Якуцкія камедыі»), 1926 |
Мікалай Дзянісавіч Няўстроеў (3 (15) снежня 1895, 4-ы Баягантайскі наслег, Баягантайскі ўлус, Якуцкая вобласць — 21 ліпеня 1929, Якуцк) — якуцкі пісьменнік пачатку XX стагоддзя, адзін з заснавальнікаў якуцкай літаратуры.
Біяграфія
[правіць | правіць зыходнік]Нарадзіўся ў 3 (15) снежня 1895 года ў 4-м Баягантайскім наслегу Баягантайскага ўлуса Якуцкай вобласці. Пачатковую адукацыю атрымаў у Баягантайскай школе. У 1910—1913 гадах вучыўся ў чатырохкласным Якуцкім гарадскім вучылішчы. Вучыўся разам з Платонам Сляпцовым (Аюнскім), Максімам Амосавым. У гады навукі актыўна браў удзел у працы літаратурна-грамадскага кружка навучэнцаў; захапляўся тэатрам — у той час у Доме прыганятых і асобных дамах ставіліся драмы рускіх класікаў на якуцкай мове, п’есы Анемпадыста Сафронава. У 1916 годзе Мікалай Няўстроеў разам з Платонам Аюнскім перавёў камедыю Гогаля «Рэвізор», што стала пробай пяра распачыналага драматурга. З-за хваробы, не скончыўшы вучылішча, вымушаны быў вярнуцца на радзіму; займаўся самаадукацыяй, чытаў шмат класічнай літаратуры.
Вядомыя творы
[правіць | правіць зыходнік]Камедыі
[правіць | правіць зыходнік]- Кукаакы Кулуба (Голова Сойка; 1920)
- Тиэтэйбит (Поспешивший; 1920—1925)
- Тар (Простокваша; 1921)
- Куһаҕан тыын (Злой дух)
Драма
[правіць | правіць зыходнік]- Оҥоруу кытаанах
Рассказы
[правіць | правіць зыходнік]- Сэмэнчик (1921)
- Муммут оҕо кэпсээнэ (1924)
- Балыксыт Былатыан (Рыбак; 1926)
- Ыйдаҥа (1926)
- Иирээн (Скандал; 1926)
- Куттаммыт (Страх)
- Омоҕой, Эллэй икки
Бібліяграфія
[правіць | правіць зыходнік]- Талыллыбыт айымньылар (Избранные произведения) — Якутск: Кн. изд-во, 1985. — 177 с. (якуцк.)
- Кэпсээннэр / Н. Д. Неустроев; [худож. В. Д. Иванов]. — Якутск: Кн. изд-во, 1975. — 52 с. (якуцк.)
- Якутские комедии: [сборник] — Якутск: Ленинец, 1926. — 86 с.
- Куһаҕан тыын. — Якутск, 1927. (якуцк.)
- Пьесалар, кэпсээннэр: кылаас таһынааҕы ааҕыыга көмө: [улахан уонна орто саастаах оскуола оҕолоругар] (Пьесы, рассказы: в помощь внеклассному чтению [сост. Е. К. Васильев; худ. И. Д. Корякин]. — Якутск: Кн. изд-во, 1987. — 106 с. (якуцк.)
Зноскі
Літаратура
[правіць | правіць зыходнік]- Г. П. Башарин. Три якутских реалиста-просветителя. — Якутск, 1944, 1994.
- Боескоров Г. Н. Н. Д. Неустроев: [Төрөөбүтэ 70 сылын туолуутугар](якуцк.) // Хотугу сулус : журнал. — 1965. — № 6. — С. 113—119. Архівавана з першакрыніцы 12 лістапада 2013.
- Кардашевский Г. Саха литературатын саҕаласпыта: [Н. Д. Неустроев төрөөбүтэ 80 сылын туолуутугар](якуцк.) // Хотугу сулус : журнал. — 1975. — № 12. — С. 119—125. Архівавана з першакрыніцы 12 лістапада 2013.
- Тумат С. Кылгастык, чаҕылхайдык: [Н. Д. Неустроев төрөөбүтэ 90 сыла туолуутугар](якуцк.) // Хотугу сулус : журнал. — 1985. — № 12. — С. 94—101. Архівавана з першакрыніцы 12 лістапада 2013.
Спасылкі
[правіць | правіць зыходнік]- Неустроев Николай Денисович . Национальная библиотека Республики Саха (Якутия). Праверана 21 сакавіка 2014.(недаступная спасылка)
- Николай Денисович Неустроев(недаступная спасылка). Якутский государственный литературный музей имени П. А. Ойунского. Архівавана з першакрыніцы 28 верасня 2015. Праверана 27 верасня 2015.
- З. К. Башарина. «Не случайно писал под псевдонимом „Бедный Макар“…» // Илин : журнал. — 2003. — № 3—4 (34—35).