Pour le Mérite
Pour le Mérite (фр.: За заслугі) — ордэн, які з'яўляўся вышэйшай ваеннай узнагародай Прусіі да канца Першай сусветнай вайны. Неафіцыйна назваўся «Блакітны Макс» (ням.: Blauer Max).
Ордэн «За заслугі» | |||
---|---|---|---|
Orden Pour le Mérite | |||
|
|||
Арыгінальная назва | Orden Pour le Mérite | ||
Дэвіз | Ehrenkreuz für Frontkämpfer | ||
Краіна |
|
||
Тып | Рыцарскі ордэн | ||
Дата заснавання | 31 мая 1740 года | ||
Статус | уручаецца толькі грамадзянская версія | ||
Старэйшая | House Order of Hohenzollern[d] | ||
Малодшая | Ордэн Святога Іаана (Брандэнбургскі бейлівік)[d] | ||
Узнагарода была заснавана ў 1740 годзе прускім каралём Фрыдрыхам Вялікім, які даў яму французскую назву паколькі гэта была асноўная мова прускага двара таго часу. Першапачаткова «Pour le Mérite» узнагароджваліся як за ваенныя, так і грамадзянскія заслугі, але ў студзені 1810 года Фрыдрых Вільгельм III пастанавіў, што гэты ордэн можа ўручацца толькі ваенным.
У 1842 годзе Фрыдрых Вільгельм IV заснаваў грамадзянскую разнавіднасць ордэна: «За заслугі ў навуцы і мастацтве» (ням.: Pour le Mérite für Wissenschaften und Künste) у трох абласцях: гуманітарныя навукі, прыродазнаўчыя навукі і выяўленчае мастацтва. Адной з самых вядомых дзеячаў мастацтва, ганараваных гэтага ордэна, была Кетэ Кольвіц, у якой гэты ордэн быў пазней адабраны гітлераўцамі.
У 1915 годзе Эрвін Ромель, камандуючы падраздзяленнем горных егераў падчас першага наступу ў Шампані, захапіў важны ўмацаваны пункт праціўніка, вымусіўшы адступіць цэлую французскую брыгаду. Узнагародай за гэта стаў ваенны ордэн «Pour le Mérite».
У наш час ордэн уручаецца прэзідэнтам ФРГ толькі за грамадзянскія заслугі.