Y Philipinau
Gwlad o 7,107 o ynysoedd mawr a bychain yn ne-ddwyrain Asia yw'r Philipinau neu Ynysoedd y Philipinau,[1] yn swyddogol Gweriniaeth y Philipinau (Ffilipineg: Pilipinas, Saesneg: Philippines). Mae wedi'i lleoli 1210 km (750 milltir) i'r dwyrain o dir mawr cyfandir Asia. Catholigion yw'r mwyafrif o'r boblogaeth. Ceir lleiafrif Islamaidd yn y de. Manila ar ynys Luzon yw prifddinas y wlad.
Republika ng Pilipinas | |
Arwyddair | Mae'n fwy o hwyl yn y Philipinau |
---|---|
Math | gwladwriaeth sofran, gwladwriaeth archipelagig, gwlad |
Enwyd ar ôl | Felipe II, brenin Sbaen |
Prifddinas | Manila |
Poblogaeth | 109,035,343 |
Anthem | Lupang Hinirang |
Pennaeth llywodraeth | Bongbong Marcos |
Cylchfa amser | Philippine Standard Time, Asia/Manila |
Iaith/Ieithoedd swyddogol | Filipino, Saesneg |
Daearyddiaeth | |
Rhan o'r canlynol | De-ddwyrain Asia |
Gwlad | |
Arwynebedd | 343,448 km² |
Gerllaw | Môr De Tsieina, Philippine Sea, Môr Celebes |
Yn ffinio gyda | Gweriniaeth Pobl Tsieina, Indonesia, Japan, Maleisia, Palaw, Taiwan |
Cyfesurynnau | 12°N 123°E |
Gwleidyddiaeth | |
Corff gweithredol | Llywodraeth y Philipinau |
Corff deddfwriaethol | Cyngres y Philipinau |
Swydd pennaeth y wladwriaeth | Llywydd y Philipinau |
Pennaeth y wladwriaeth | Bongbong Marcos |
Swydd pennaeth y Llywodraeth | Llywydd y Philipinau |
Pennaeth y Llywodraeth | Bongbong Marcos |
Crefydd/Enwad | Catholigiaeth, Islam, Cristnogaeth |
Ariannol | |
Cyfanswm CMC (GDP) | $394,087 million, $404,284 million |
Arian | Philippine peso |
Canran y diwaith | 7.1 canran |
Cyfartaledd plant | 2.89 |
Mynegai Datblygiad Dynol | 0.699 |
Ceir corff, Sentro Rizal er mwyn hyrwyddo iaith Tagalog safonnol y wlad a diwylliant y wladwriaeth. Sefydlwyd Sentro Rizal yn 2009.
Rhanbarthau
golyguRhanbarth | Dosbarthiad | Canolfan lywodraethol |
---|---|---|
Gorllewin Luzon | Rhanbarth I | Dinas San Fernando, La Union |
Dyffryn Cagayan | Rhanbarth II | Dinas Tuguegarao, Cagayan |
Luzon Canolog | Rhanbarth III | Dinas San Fernando, Pampanga |
CALABARZON | Rhanbarth IV-A | Dinas Calamba, Laguna |
MIMARO | Rhanbarth IV-B | Dinas Calapan, Oriental Mindoro |
Bicol | Rhanbarth V | Dinas Legazpi, Albay |
Gorllewin Visayas | Rhanbarth VI | Dinas Iloilo |
Canolbarth Visayas | Rhanbarth VII | Dinas Cebu |
Dwyrain Visayas | Rhanbarth VIII | Dinas Tacloban, Leyte |
Gorynys Zamboanga | Rhanbarth IX | Dinas Pagadian, Zamboanga del Sur |
Gogledd Mindanao | Rhanbarth X | Dinas Cagayan de Oro |
Davao | Rhanbarth XI | Dinas Davao |
SOCCSKSARGEN | Rhanbarth | Dinas Koronadal, De Cotabato |
Caraga | Rhanbarth XIII | Dinas Butuan |
Mindanao | Filipino | Dinas Cotabato |
Rhanbarth Gweinyddol Cordillera | CAR | Dinas Baguio |
Metro Manila | NCR | Manila |
Pobl nodedig o'r Philipinau
golygu- Encarnacion Alzona (1895 - 2001) - Ymgyrchydd dros hawliau merched a hanesydd Philipinaidd. Hi oedd y fenyw Ffilipinaidd gyntaf i ennill Ph.D.
Cyfeiriadau
golygu- ↑ Geiriadur yr Academi, [Philippine].