ცხენი
Jump to navigation
Jump to search
Georgian
[edit]Etymology
[edit]From Old Georgian ცხენი (cxeni), probably from Proto-Georgian-Zan *cxen-. Cognate with Mingrelian ცხენი (cxeni) and Laz ცხენი (ʒxeni).
Pronunciation
[edit]Noun
[edit]ცხენი • (cxeni) (plural ცხენები)
- horse
- შინაური ცხენი ― šinauri cxeni ― domestic horse
Inflection
[edit] Declension of ცხენი (see Georgian declension)
singular | plural | archaic plural | |
---|---|---|---|
nominative | ცხენი (cxeni) | ცხენები (cxenebi) | ცხენნი (cxenni) |
ergative | ცხენმა (cxenma) | ცხენებმა (cxenebma) | ცხენთ(ა) (cxent(a)) |
dative | ცხენს(ა) (cxens(a)) | ცხენებს(ა) (cxenebs(a)) | ცხენთ(ა) (cxent(a)) |
genitive | ცხენის(ა) (cxenis(a)) | ცხენების(ა) (cxenebis(a)) | ცხენთ(ა) (cxent(a)) |
instrumental | ცხენით(ა) (cxenit(a)) | ცხენებით(ა) (cxenebit(a)) | |
adverbial | ცხენად(ა) (cxenad(a)) | ცხენებად(ა) (cxenebad(a)) | |
vocative | ცხენო (cxeno) | ცხენებო (cxenebo) | ცხენნო (cxenno) |
Notes: archaic plurals might not exist. |
Postpositional inflection of ცხენი (see Georgian postpositions)
postpositions taking a dative case | singular | plural |
---|---|---|
-ზე (on - ) | ცხენზე (cxenze) | ცხენებზე (cxenebze) |
-თან (near - ) | ცხენთან (cxentan) | ცხენებთან (cxenebtan) |
-ში (in - ) | ცხენში (cxenši) | ცხენებში (cxenebši) |
-ვით (like a - ) | ცხენივით (cxenivit) | ცხენებივით (cxenebivit) |
postpositions taking a genitive case | singular | plural |
-თვის (for - ) | ცხენისთვის (cxenistvis) | ცხენებისთვის (cxenebistvis) |
-ებრ (like a - ) | ცხენისებრ (cxenisebr) | ცხენებისებრ (cxenebisebr) |
-კენ (towards - ) | ცხენისკენ (cxenisḳen) | ცხენებისკენ (cxenebisḳen) |
-გან (from/of - ) | ცხენისგან (cxenisgan) | ცხენებისგან (cxenebisgan) |
postpositions taking an instrumental case | singular | plural |
-დან (from / since - ) | ცხენიდან (cxenidan) | ცხენებიდან (cxenebidan) |
-ურთ (together with - ) | ცხენითურთ (cxeniturt) | ცხენებითურთ (cxenebiturt) |
postpositions taking an adverbial case | singular | plural |
-მდე (up to - ) | ცხენამდე (cxenamde) | ცხენებამდე (cxenebamde) |
Synonyms
[edit]Derived terms
[edit]- ცხენნი (cxenni)
- ინგლიზირებული ცხენი (inglizirebuli cxeni)
- აქაფებული ცხენი (akapebuli cxeni)
- კოჭდაბალი ცხენი (ḳoč̣dabali cxeni)
- ტვირთის ცხენი (ṭvirtis cxeni)
- ცხენის ბორა (cxenis bora)
- ბარგის ცხენი (bargis cxeni)
- ცხენის კბილა (cxenis ḳbila)
- ცხენის ურემი (cxenis uremi)
- ცხენის ბალიში (cxenis bališi)
- ლურჯა ცხენი (lurǯa cxeni)
- ცხენს აუჩქარებს (cxens aučkarebs)
Laz
[edit]Noun
[edit]ცხენი • (ʒxeni) (Latin spelling ʒxeni)
Mingrelian
[edit]Etymology
[edit]According to Fähnrich, from Proto-Georgian-Zan *cxen-. Klimov derives from Georgian ცხენი (cxeni).
Noun
[edit]ცხენი • (cxeni)
Old Georgian
[edit]Etymology
[edit]Perhaps from Proto-Georgian-Zan *cxen-
Noun
[edit]ცხენი • (cxeni)
Descendants
[edit]- Georgian: ცხენი (cxeni)
References
[edit]- Penrixi (Fähnrich), Hainc, Sarǯvelaʒe, Zurab (2000) Kartvelur enata eṭimologiuri leksiḳoni [Etymological Dictionary of the Kartvelian Languages] (in Georgian), 2nd edition, Tbilisi: Tbilisi Sulkhan-Saba Orbeliani State University Press, page 586
- Fähnrich, Heinz (2007) Kartwelisches Etymologisches Wörterbuch [Kartvelian Etymological Dictionary] (Handbuch der Orientalistik; VIII.18) (in German), Leiden, Boston: Brill, page 565
Categories:
- Georgian terms inherited from Old Georgian
- Georgian terms derived from Old Georgian
- Georgian terms inherited from Proto-Georgian-Zan
- Georgian terms derived from Proto-Georgian-Zan
- Georgian 2-syllable words
- Georgian terms with IPA pronunciation
- Georgian terms with audio links
- Georgian lemmas
- Georgian nouns
- Georgian countable nouns
- Georgian terms with usage examples
- ka:Horses
- Laz lemmas
- Laz nouns
- Atina Laz
- Artasheni Laz
- Vitse Laz
- Arkabi Laz
- lzz:Equids
- Mingrelian terms inherited from Proto-Georgian-Zan
- Mingrelian terms derived from Proto-Georgian-Zan
- Mingrelian terms borrowed from Georgian
- Mingrelian terms derived from Georgian
- Mingrelian lemmas
- Mingrelian nouns
- xmf:Equids
- Old Georgian terms inherited from Proto-Georgian-Zan
- Old Georgian terms derived from Proto-Georgian-Zan
- Old Georgian lemmas
- Old Georgian nouns
- oge:Equids