Կարգիլի պատերազմ
Թվական | 1999 թվականի մայիսի 3-ից մինչև հուլիսի 26 |
---|---|
Մասն է | Պակիստանա-հնդկական հակամարտություն |
Վայր | Կարգիլի շրջան, Ջամմու և Քաշմիր, Հնդկաստան |
Արդյունք | Հնդկական կողմի հաղթանակ[1][2][3][4][5]
|
Հակառակորդներ | |
Հրամանատարներ | |
(Հնդկաստանի նախագահ) (Հնդկաստանի վարչապետ) (Զինված ուժերի հրամանատար) (Զինված ուժերի փոխհրամանատար) (Օդային ուժերի հրամանատար) | (Պակիստանի նախագահ) (Պակիստանի վարչապետ) (Զինված ուժերի հրամանատար) (Զինված ուժերի հրամանատար) (Օդային ուժերի հրամանատար) |
Կողմերի ուժեր | |
30,000 | 5,000 |
Ռազմական կորուստներ | |
Հնդկական պաշտոնական տվյալներ
Պակիստանական տվյալներ
| Անկախ տվյալներ
Պակիստանական տվյալներ Այլ պակիստանական տվյալներ Հնդկական տվյալներ |
Ընդհանուր կորուստներ |
Կարգիլի պատերազմ, սահմանային ռազմական հակամարտություն Հնդկաստանի և Պակիստանի միջև, որը տեղի է ունեցել 1999 թվականին։
1999 թվականի սկզբներին Պակիստանի զինված ուժերը անցել են «վերահսկողության սահմանագիծը»[21] և նվաճել որոշ հնդկական տարածքներ` մասնավորապես Կարգիլի շրջանը[22][23][24]։ Հնդակստանը ձեռնարկել է մեծածավալ ռազմական և դիվանագիտական հարձակում` Պակիստանի զինված ուժերի ստորաբաժանումները իր տարածքից հեռացնելու համար[25]։ Երկու ամիս տևած ռազմական գործողությունների ընթացքում հնդկական զորքերը վերադարձրել էին գրավյալ տարածքների մեծ մասը[26][27][28]։ Մտավախություն ունենալով, որ հակամարտությունը կարող է վերածվել լայնամասշտաբ պատերազմի, միջազգային հանրությունը, ԱՄՆ-ի գլխավորությամբ, մեծացրել է միջազգային ճնշումը Պակիստանի վրա` հնդկական տարածքներից զորքերը դուրս բերելու համար[25][29]։ Հանդիպելով միջազգային մեկուսացմանը` Պակիտսանի արդեն թույլ տնտեսությունը ավելի է թուլանում[30][31]։ Պակիստանի ուժերի ոգին զգալիորեն անկում է ապրում զորքերը դուրս բերելուց հետո` մեծ կորուստներ ունենալու պատճառով[32][33]։ Կառավարությունը հրաժարվում է ընդունել մահացած զինվորների մարմինները[34][35], որը բողոքների և ցույցերի պատճառ է դառնում երկրի հյուսիսային շրջաններում[36][37]։ Սկզբնապես Պակիստանը չէր ընդունում կորուստների իրական քանակը, բայց ավելի ուշ Նավազ Շարիֆը փաստում է, որ շուրջ 4 հազար զինվորներ են զոհվել գործողության ընթացքում և Պակիստանը պարտվել է[38][39]։ Մինչև 1999 թվականի հուլիս ամիսը կազամկերպված ռազմական գործողությունները Կարգիլում դադարեցվում են[29]։
Նախապատմություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]1998 թվականի վերջին և 1999 թվականի սկզբին Հնդկաստանի և Պակիստանի միջև հարաբերությունների մեջ նկատվել է նկատելի ջերմացում։ Այդ ընթացքում երկրների միջև ամենաբարձր մակարդակով տեղի են ունեցել հանդիպումներ, փետրվարին Հնդկաստանի վարչապետ Ատալ Բիհարի Վաջպային այցելել է պակիստանական Լահոր քաղաքը, որտեղ ավտոբուսային հաղորդակցություն է սկսել իր և Ամրիստար քաղաքի հետ։ Երկրների միջև ստորագրվել էր Լահորի հռչակագիրը, որը զինվորագրված էր այդ երկրների կողմից իջեցնել միջուկային զենքի պատահաբար և չվավերացված օգտագործումները (1998 թվականին երկու պետություններն էլ իրականացրել են միջուկային փորձություններ)[40]։ Միևնույն ժամանակ երկկողմանի հարաբերությունների մեջ գլխավոր խնդիրը մնում էր Ջամմու և Քաշմիր նահանգի հարցը, որը 1947-1948 թվականների պատերազմից հետո բաժանված էր վերահսկողության գծով։ Նահանգի հնդկական մասում շարունակում էին գործել պարտիզանները, որոնք ցանկանում էին բաժանել այն Հնդկաստանից և միացնել Պակիստանին։ Վերահսկողության գծում երկու պետությունների միջև պարբերաբար լինում էին հրետանային փոխհրաձգություններ։
Համակամարտության ավարտ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Համակամարտությունն ավարտել է հնդիկների հաղթանակով, քանի որ նրանց հաջողվել է վերադարձնել գրեթե բոլոր տարածքները, որոնք պատերազմի առաջին օրերին նվաճվել էին պակիստանցիների կողմից։
Հաղթանակի հաջողվել է հասնել զորքերի բարձր լարվածությամբ՝ ստեղծելով բազմակի թվային առավելություն՝ ավիացիայի և ծանր սպառազինության օգտագործմամբ։ ԱՄՆ-ն չի օգնել Պակիստանին Կարգիլի պատերազմի ժամանակ և անգամ ճնշում է գործադրել Պակիստանի կառավարության վրա ռազմական գործողությունները դադարեցնելու համար[41][42]։
հակամարտությունն իր հետևից թողել է մի շարք չվորոշված հարցեր, որը բերել է 2001-2002 թվականների Հնդկաստանի և Պակիստանի միջև հերթական հակամարտությանը։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ Praagh, David Van (2003). The Greater Game: India's Race with Destiny and China. McGill-Queen's Press. էջ 253. ISBN 978-0773526396. «By then, India had won decisively in the mountains of Kashmir.»
- ↑ MacDonald, Myra (2017). Defeat is an Orphan: How Pakistan Lost the Great South Asian War. Oxford University Press. էջեր 27, 53, 64, 66. ISBN 978-1-84904-858-3. «p. 27: It was not so much that India won the Great South Asian War but that Pakistan lost it. . 53: The story of the Kargil War—Pakistan's biggest defeat by India since 1971 —is one that goes to the heart of why it lost the Great South Asian War. . 64: Afterwards, Musharraf and his supporters would claim that Pakistan won the war militarily and lost it diplomatically. In reality, the military and diplomatic tides turned against Pakistan in tandem. . 66: For all its bravado, Pakistan had failed to secure even one inch of land. Less than a year after declaring itself a nuclear-armed power, Pakistan had been humiliated diplomatically and militarily.»
- ↑ Lavoy, Peter René, ed. (2009). Asymmetric Warfare in South Asia: The Causes and Consequences of the Kargil Conflict. Cambridge University Press. էջ 180. ISBN 978-0-521-76721-7. «The false optimism of the architects of the Kargil intrusion, colored by the illusion of a cheap victory, was not only the main driver of the operation, and hence the crisis, it also was the cause of Pakistan's most damaging military defeat since the loss of East Pakistan in December 1971.»
- ↑ Dettman, Paul R. (2001). India Changes Course: Golden Jubilee to Millennium. Greenwood Publishing Group. էջեր 130, 131, 140, 177. ISBN 978-0-275-97308-7. «p. 130: the BJP could go to the people as the party that had undergirded India's victory over Pakistan in the Kargil 'war'. . 131: Another of India's institutions that had benefited from India's victory in the Kargil war was its military establishment. . 140: He went on to take credit for the conduct of a "war" effort that had led to a diplomatic as well as a military victory. . 177: For India, Vajpayee had led the military and diplomatic effort that had won the Kargil "war." For the world, he had done so while keeping India's armed forces on their own side of the LOC in Kashmir and he had prevented the outbreak of a multi-front general war with Pakistan.»
- ↑ Perkovich, George (2002). India's Nuclear Bomb: The Impact on Global Proliferation. University of California Press. էջ 479. ISBN 978-0-520-23210-5. «The Kargil war ended as had previous wars, with an Indian victory.»
- ↑ Chakraborty, A. K. «Kargil War Brings into Sharp Focus India's Commitment to Peace». Press Information Bureau, Government of India. Վերցված է 2014 թ․ մայիսի 23-ին.
- ↑ «Breakdown of casualties into Officers, JCOs, and Other Ranks». Parliament of India Website. Արխիվացված է օրիգինալից 2008 թ․ դեկտեմբերի 2-ին. Վերցված է 2009 թ․ մայիսի 20-ին.
- ↑ «Complete Roll of Honour of Indian Army's Killed in Action during Op Vijay». Indian Army. Արխիվացված է օրիգինալից 2007 թ․ դեկտեմբերի 22-ին. Վերցված է 2009 թ․ մայիսի 20-ին.
- ↑ «Official statement giving breakdown of wounded personnel». Parliament of India Website. Արխիվացված է օրիգինալից 2008 թ․ փետրվարի 16-ին. Վերցված է 2009 թ․ մայիսի 20-ին.
- ↑ «Musharraf claims Kargil was a big success militarily for Pakistan». Greater Kashmir. 2013 թ․ փետրվարի 1. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ մայիսի 29-ին. Վերցված է 2013 թ․ ապրիլի 6-ին.
- ↑ 11,0 11,1 Tavares, Rodrigo (2006). Understanding Regional Peace and Security. Göteborg University. էջ 297. ISBN 978-9187380679. «the US State Department quoted the Pakistani military casualties at 700, but according to the then PM Nawaz Sharif (quoted in Gulf News, February 2002), the entire Northern Light Infantry of Pakistan was wiped out during the conflict claiming 2,700 lives.»
- ↑ «Pak quietly names 453 men killed in Kargil war». 2010 թ․ նոյեմբերի 18. Վերցված է 2013 թ․ ապրիլի 6-ին.
- ↑ «Pakistan Army admits to Kargil martyrs». NDTV. Վերցված է 2010 թ․ նոյեմբերի 19-ին.
- ↑ «Musharraf now has Pak's Kargil toll: 357». Indian Express. 2006 թ․ հոկտեմբերի 7. Վերցված է 2013 թ․ փետրվարի 2-ին.
- ↑ «Kargil probe body had sought Musharraf's court martial». thenews.com. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ հունվարի 31-ին. Վերցված է 2013 թ․ փետրվարի 2-ին.
- ↑ «Over 4,000 soldiers killed in Kargil: Sharif». The Hindu. Արխիվացված է օրիգինալից 2003 թ․ հոկտեմբերի 3-ին. Վերցված է 2013 թ․ հունվարի 17-ին.
- ↑ Malik, V.P. (2006). Kargil from Surprise to Victory. HarperCollins. էջ 342. ISBN 978-8172236359. «According to our intelligence estimates, their Army suffered over 737 casualties, primarily due to our artillery fire.»
- ↑ Pubby, Manu (2010 թ․ նոյեմբերի 19). «Kargil: Pak suffered most casualties at Batalik». The Indian Express. Վերցված է 2018 թ․ հունիսի 27-ին. «Indian records say a total of 249 bodies of Pakistani soldiers were recovered during the battle but estimates of total enemy casualties is put around 1000-1200.»
- ↑ Kanwal, Gurmeet (2009). «Pakistan's Strategic Blunder at Kargil» (PDF). CLAWS Journal: 72. Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2019 թ․ օգոստոսի 18-ին. Վերցված է 2018 թ․ հունիսի 27-ին. «The army recovered 249 dead bodies of Pakistani regular soldiers from the area of operations in Kargil; 244 dead bodies were buried as per military norms with religious rites; five bodies were accepted by Pakistan and taken back»
- ↑ «How artillery changed the tide of the Kargil war». The Economic Times. 2017 թ․ հուլիսի 25. Վերցված է 2018 թ․ հունիսի 27-ին.
- ↑ «1999 Kargil Conflict». GlobalSecurity.org. Վերցված է 2009 թ․ մայիսի 20-ին.
- ↑ Tom Clancy; Tony Zinni; Tony Koltz (2004). Battle Ready. Grosset & Dunlap. ISBN 0-399-15176-1.
- ↑ «Pak commander blows the lid on Islamabad's Kargil plot». 2009 թ․ հունիսի 12. Վերցված է 2009 թ․ հունիսի 13-ին.
- ↑ «Sharif admits he let down Vajpayee on Kargil conflict». The Hindu. Chennai, India. 2007 թ․ սեպտեմբերի 10. Վերցված է 2017 թ․ հունվարի 3-ին.
- ↑ 25,0 25,1 Wolpert, Stanley (2010 թ․ օգոստոսի 14). «Recent Attempts to Resolve the Conflict». India and Pakistan: Continued Conflict or Cooperation?. University of California Press. էջեր 73. ISBN 9780520271401.
- ↑ Ali, Tariq. «Bitter Chill of Winter». London Review of Books=. Արխիվացված է օրիգինալից 2009 թ․ հոկտեմբերի 1-ին. Վերցված է 2009 թ․ մայիսի 20-ին.
- ↑ Colonel Ravi Nanda (1999). Kargil: A Wake Up Call. Vedams Books. ISBN 81-7095-074-0. Online summary of the Book
- ↑ Kargil: where defence met diplomacy Արխիվացված 16 Դեկտեմբեր 2012 Wayback Machine - India's then Chief of Army Staff VP Malik, expressing his views on Operation Vijay. Hosted on Daily Times; The Fate of Kashmir By Vikas Kapur and Vipin Narang Արխիվացված 2012-01-18 Wayback Machine Stanford Journal of International Relations; Book review of "The Indian Army: A Brief History by Maj Gen Ian Cardozo" Արխիվացված 8 Հունվար 2009 Wayback Machine - Hosted on IPCS
- ↑ 29,0 29,1 R. Dettman, Paul (2001). «Kargil War Operations». India Changes Course: Golden Jubilee to Millennium. Greenwood Publishing Group. էջեր 119–120. ISBN 9780275973087.
- ↑ Samina Ahmed. "Diplomatic Fiasco: Pakistan's Failure on the Diplomatic Front Nullifies its Gains on the Battlefield" Արխիվացված 2011-08-04 Wayback Machine (Belfer Center for International Affairs, Kennedy School of Government)
- ↑ Daryl Lindsey and Alicia Montgomery. «Coup d'itat: Pakistan gets a new sheriff». salon.com. Արխիվացված է օրիգինալից 2009 թ․ դեկտեմբերի 20-ին. Վերցված է 2015 թ․ հունիսի 19-ին.
- ↑ «War in Kargil - The CCC's summary on the war» (PDF). Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2004 թ․ փետրվարի 21-ին. Վերցված է 2009 թ․ մայիսի 20-ին.
- ↑ Samina Ahmed. "A Friend for all Seasons." Արխիվացված 2016-03-04 Wayback Machine (Belfer Center for International Affairs, Kennedy School of Government)
- ↑ «Rediff On The NeT: Pakistan refuses to take even officers' bodies». rediff.com. Վերցված է 2015 թ․ հունիսի 19-ին.
- ↑ "press release issued in New Delhi regarding bodies of two Pakistan Army Officers" Արխիվացված 15 Հունիս 2010 Wayback Machine
- ↑ Second-Class Citizens by M. Ilyas Khan, The Herald (Pakistan), July 2000. Online scanned version of the article Արխիվացված 2011-07-21 Wayback Machine(PDF)
- ↑ Musharraf and the truth about Kargil Արխիվացված 2011-05-03 Wayback Machine - The Hindu 25 September 2006
- ↑ «Over 4000 soldier's killed in Kargil: Sharif». The Hindu. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ նոյեմբերի 11-ին. Վերցված է 2009 թ․ մայիսի 20-ին.
- ↑ Kapur, S. Paul (2007). Dangerous Deterrent: Nuclear Weapons Proliferation and Conflict in South Asia (23rd ed.). Stanford University Press. էջ 227. ISBN 978-0804755498.
- ↑ «Միջուկային զենքի տարածումը Մերձավոր Արևելքում - ԱՄՆ-ի սխալ քաղաքականությունը». Արխիվացված է օրիգինալից 2008 թ․ հունվարի 17-ին. Վերցված է 2007 թ․ դեկտեմբերի 21-ին.
- ↑ Dialogue call amid fresh fighting - – BBC News
- ↑ Bill Clinton (2004). My Life (Bill Clinton autobiography). Random House. ISBN 0-375-41457-6., Pg 865
Գրականություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Կարգիլի պատերազմի մասին հնդկական աղբյուրներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- M.K. Akbar (1999). Kargil Cross Border Terrorism. South Asia Books. ISBN 81-7099-734-8.
- Amarinder Singh (2001). A Ridge Too Far: War in the Kargil Heights 1999. Motibagh Palace, Patiala. ASIN B0006E8KKW.
- Jasjit Singh (1999). Kargil 1999: Pakistan's Fourth War for Kashmir. South Asia Books. ISBN 81-86019-22-7.
- J.N. Dixit (2002). India–Pakistan in War & Peace. Books Today. ISBN 0-415-30472-5.
- Ranjan Kumar Singh. Sarhad Zero Mile. Parijat Prakashan. ISBN 81-903561-0-0.
- Mona Bhan. Counterinsurgency, Democracy and the Politics of Identity in India. Routledge Contemporary South Asia Series.
- Kapila, Subhash (2007 թ․ հոկտեմբերի 12). «Pakistan's Lessons from its Kargil War (1999): An Analysis». South Asia Analysis Group. Արխիվացված է օրիգինալից 2007 թ․ հոկտեմբերի 12-ին. Վերցված է 2018 թ․ մայիսի 25-ին.<
Կարգիլի պատերազմի մասին պակիստանական աղբյուրներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Muhammad Ayub (2005 թ․ հունվար). An Army; Its role and Rule (A History of the Pakistan Army From Independence to Kargil 1947–1999). Rosedog Books, Pittsburgh, PA. ISBN 0-8059-9594-3.
- Hussain, P.A., Ashfaq (2008). Witness to Blunder. Idara Matbuaat-e-Sulemani. Վերցված է 2013 թ․ փետրվարի 1-ին.
- Mazari, Shireen M. (2003). The Kargil conflict, 1999 : separating fact from fiction (1st ed.). Islamabad: Institute of Strategic Studies. ISBN 978-9698772000.
- Aziz, P.A., Shahid (2008). Yeh Khamoshi Kahan Tak?. Islamabad: Army Press Publications.
- Musharraf, Pervez (2006). In the Line of Fire: A Memoir. New York: Free Press. ISBN 074-3283449.
- Hilali, A.Z. (2005). «Renewal of US–Pakistan Partnership: President BIll Clinton in Kargil War». US–Pakistan relationship : Soviet invasion of Afghanistan. Burlington, VT: Ashgate. ISBN 978-0754-642206.
- Aziz, Mazhar (2008). «L'État, c'est militaire'». Military control in Pakistan: The parallel state. London: Routledge. ISBN 978-0-203-93357-2.
- Kiani, P.A., Jameshed Gulzar. «Making an example». GEO Television Press Publishers. Արխիվացված է օրիգինալից 2008 թ․ հունիսի 6-ին. Վերցված է 2013 թ․ փետրվարի 1-ին.
- Siddiqa, Ayesha (2007). Military Inc. London: Pluto Press. ISBN 978-0745325453.
- Nawaz, Shuja (2008). Crossed Swords: Pakistan, Its Army, and the Wars Within. Karachi: Oxford University Press. ISBN 978-0195476606.
Արտաքին հղումներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Աղբյուրներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Asymmetric Warfare in South Asia: The Cause and Consequences of the 1999 Limited War in Kargil the CCC Kargil Project.
- Kargil Conflict (GlobalSecurity.org)
- Limited Conflict Under the Nuclear Umbrella (RAND Corporation)
- War in Kargil (Center for Contemporary Conflict) (PDF)
- Essay on the outcomes of the Kargil War Արխիվացված 2009-07-12 Wayback Machine
- Stephen P. Cohen (2004). The Idea of Pakistan. Brookings Institution Press. ISBN 0-8157-1502-1.
- Kargil Review Committee (2000). From Surprise to Reckoning: The Kargil Review Committee Report. SAGE Publications. ISBN 0-7619-9466-1. (Executive summary of the report, Online)
- Limited War with Pakistan: Will It Secure India's Interests? ACDIS Occasional Paper by Suba Chandran, Published 2004 by Program in Arms Control, Disarmament, and International Security (ACDIS), University of Illinois.
- An Analysis of the Kargil Conflict 1999, by Shaukat Qadir, RUSI Journal, April 2002 (PDF)
- V.P. Malik (2006). Kargil; From Surprise to Victory. Harper Collins, New Delhi, India.
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կարգիլի պատերազմ» հոդվածին։ |
- Ճակատամարտեր այբբենական կարգով
- 1999 իրադարձություններ
- 20-րդ դարի հակամարտություններ
- 20-րդ դարի պատերազմներ
- Ասիայի ժողովուրների պատերազմներ
- Հարավային Ասիայի պատմություն
- Հնդկաստանի պատերազմներ
- Հնդկաստանի պատմություն
- Հնդկաստանի քաղաքականություն
- Պակիստանի պատերազմներ
- Պակիստանի պատմություն
- Պակիստանի քաղաքականություն
- Ջամմու և Քաշմիր
- Քաշմիր