Ecliptica : Diferéncia entre lei versions
mCap resum de modificació |
Bòt: A remplaçat Imatge:Ecliptic.jpg per Imatge:Plane_of_Ecliptic.jpg (File renamed: File renaming criterion #4: To harmonize the file names of a set of images (so that only one part of all names |
||
(21 revisions intermediàrias per 15 utilizaires pas afichadas) | |||
Linha 1 : | Linha 1 : | ||
{{Infobox |
|||
|tematica= |
|||
|carta= |
|||
}} |
|||
<!-- Article redigit en provençau --> |
<!-- Article redigit en provençau --> |
||
[[Imatge:Obliquite plan ecliptique.png|thumb|right|350px|L''''ecliptica''' e sa relacion amb l'[[eqüator celèst]] e l'axe de rotacion de la Tèrra.]][[Imatge:Ecliptic.jpg|thumb|350px|Se vei lo plan de l'ecliptica sus aquesta fotografia pressa en [[1994]] per la nau espaciala ''Clementine''. Aquela vista estonanta revela (de drecha a senèstra) la [[Luna]] esclairada per lo clar de Tèrra, lo Soleu se levant sus la fàcia esconduda de la Luna, e lei planetas [[Saturne (planeta)|Saturne]], [[Mart (planeta)|Mart]] e [[Mercuri (planeta)|Mercuri]] (lei tres ponchs a senèstra).]] |
[[Imatge:Obliquite plan ecliptique.png|thumb|right|350px|L''''ecliptica''' e sa relacion amb l'[[eqüator celèst]] e l'axe de rotacion de la Tèrra.]][[Imatge:Plane of Ecliptic.jpg|thumb|350px|Se vei lo plan de l'ecliptica sus aquesta fotografia pressa en [[1994]] per la nau espaciala ''Clementine''. Aquela vista estonanta revela (de drecha a senèstra) la [[Luna]] esclairada per lo clar de Tèrra, lo Soleu se levant sus la fàcia esconduda de la Luna, e lei planetas [[Saturne (planeta)|Saturne]], [[Mart (planeta)|Mart]] e [[Mercuri (planeta)|Mercuri]] (lei tres ponchs a senèstra).]] |
||
Dau ponch de vista geocentric, l’'''ecliptica''' es lo [[grand cercle]] sus l'[[esfèra celèsta]] representant la trajectòria annuala dau [[Soleu]] vista de la [[Tèrra]]. Dau ponch de vista eliocentric, se tracta de l’interseccion de l'[[esfèra celèsta]] amb lo [[plan (matematicas)|plan]] [[geometria|geometric]] de l’[[orbita]] terrèstra a l'entorn dau Soleu (o plan ecliptic) |
Dau ponch de vista geocentric, l’'''ecliptica''' es lo [[grand cercle]] sus l'[[esfèra celèsta]] representant la trajectòria annuala dau [[Soleu]] vista de la [[Tèrra]]. Dau ponch de vista eliocentric, se tracta de l’interseccion de l'[[esfèra celèsta]] amb lo [[plan (matematicas)|plan]] [[geometria|geometric]] de l’[[orbita]] terrèstra a l'entorn dau Soleu (o plan ecliptic) |
||
Linha 8 : | Linha 12 : | ||
La màger part dei [[planeta]]s dau [[Sistèma Solar]] an una orbita gaire enclinada subre lo plan de l'ecliptica. Lo [[Zodiac]] s'atròba tanben de lòng d'aqueu plan. |
La màger part dei [[planeta]]s dau [[Sistèma Solar]] an una orbita gaire enclinada subre lo plan de l'ecliptica. Lo [[Zodiac]] s'atròba tanben de lòng d'aqueu plan. |
||
Lo plan de l'ecliptica es enclinat, a |
Lo plan de l'ecliptica es enclinat, a respècte de l’[[eqüator celèst]], d’un angle dich ''enclinason de l'ecliptica'' e que vau environ [[Gra sexagesimal|23° 27']]; aquel angle mesura l’enclinason de l'axe de rotacion de la Tèrra a respècte de la normala au plan de son orbita. Per quant au plan orbitau de la [[Luna]], es enclinat d’aperaquí 5° a respècte de l’ecliptica. |
||
Puei que i a environ 365,24 [[jorn]]s dins una [[annada]] e 360 gras dins un [[cercle]], lo Soleu sembla de se mòure de lòng de l'ecliptica d'aproximativament 1° per jorn. De segur, aqueu movement d’[[oèst]] en [[èst]] es contrari au movement aparent d’èst en oèst de l'esfèra celèsta. |
Puei que i a environ 365,24 [[jorn]]s dins una [[annada]] e 360 gras dins un [[cercle]], lo Soleu sembla de se mòure de lòng de l'ecliptica d'aproximativament 1° per jorn. De segur, aqueu movement d’[[oèst]] en [[èst]] es contrari au movement aparent d’èst en oèst de l'esfèra celèsta. |
||
Linha 27 : | Linha 31 : | ||
[[Categoria:Mecanica celèsta]] |
[[Categoria:Mecanica celèsta]] |
||
[[Categoria:Sistèma Solar]] |
[[Categoria:Sistèma Solar]] |
||
[[af:Sonnebaan]] |
|||
[[als:Ekliptik]] |
|||
[[ar:مسار الشمس]] |
|||
[[ast:Eclíptica]] |
|||
[[bg:Еклиптика]] |
|||
[[bs:Ekliptika]] |
|||
[[ca:Eclíptica]] |
|||
[[cs:Ekliptika]] |
|||
[[da:Ekliptika]] |
|||
[[de:Ekliptik]] |
|||
[[dsb:Ekliptika]] |
|||
[[el:Εκλειπτική]] |
|||
[[en:Ecliptic]] |
|||
[[eo:Ekliptiko]] |
|||
[[es:Eclíptica]] |
|||
[[et:Ekliptika]] |
|||
[[eu:Ekliptika]] |
|||
[[fa:دایرةالبروج]] |
|||
[[fi:Ekliptika]] |
|||
[[fr:Écliptique]] |
|||
[[gl:Eclíptica]] |
|||
[[he:מישור המילקה]] |
|||
[[hr:Ekliptika]] |
|||
[[hsb:Ekliptika]] |
|||
[[hu:Ekliptika]] |
|||
[[id:Ekliptika]] |
|||
[[io:Ekliptiko]] |
|||
[[is:Sólbaugur]] |
|||
[[it:Eclittica]] |
|||
[[ja:黄道]] |
|||
[[kn:ಕ್ರಾಂತಿವೃತ್ತ]] |
|||
[[ko:황도]] |
|||
[[lb:Ekliptik]] |
|||
[[lt:Ekliptika]] |
|||
[[nl:Ecliptica (astronomie)]] |
|||
[[nn:Ekliptikken]] |
|||
[[no:Ekliptikken]] |
|||
[[pl:Ekliptyka]] |
|||
[[pt:Eclíptica]] |
|||
[[ro:Ecliptică]] |
|||
[[ru:Эклиптика]] |
|||
[[simple:Ecliptic]] |
|||
[[sk:Ekliptika]] |
|||
[[sl:Ekliptika]] |
|||
[[sr:Еклиптика]] |
|||
[[sv:Ekliptikan]] |
|||
[[th:สุริยวิถี]] |
|||
[[tr:Tutulum]] |
|||
[[uk:Екліптика]] |
|||
[[vi:Mặt phẳng hoàng đạo]] |
|||
[[zh:黄道]] |
|||
[[zh-yue:黃道]] |
Version actuala en data del 13 mai de 2015 a 10.07
Dau ponch de vista geocentric, l’ecliptica es lo grand cercle sus l'esfèra celèsta representant la trajectòria annuala dau Soleu vista de la Tèrra. Dau ponch de vista eliocentric, se tracta de l’interseccion de l'esfèra celèsta amb lo plan geometric de l’orbita terrèstra a l'entorn dau Soleu (o plan ecliptic)
Leis expressions de plan de l'ecliptica e de plan ecliptic, sinonimas, designan lo plan contenent lo centre de gravitat dau Soleu e lo centre de gravitat de la Tèrra virant a l'entorn dau Soleu; aqueu plan se projècta a l’infinit e sèrv a definir un sistèma de coordenadas per localizar leis estelas
La màger part dei planetas dau Sistèma Solar an una orbita gaire enclinada subre lo plan de l'ecliptica. Lo Zodiac s'atròba tanben de lòng d'aqueu plan.
Lo plan de l'ecliptica es enclinat, a respècte de l’eqüator celèst, d’un angle dich enclinason de l'ecliptica e que vau environ 23° 27'; aquel angle mesura l’enclinason de l'axe de rotacion de la Tèrra a respècte de la normala au plan de son orbita. Per quant au plan orbitau de la Luna, es enclinat d’aperaquí 5° a respècte de l’ecliptica.
Puei que i a environ 365,24 jorns dins una annada e 360 gras dins un cercle, lo Soleu sembla de se mòure de lòng de l'ecliptica d'aproximativament 1° per jorn. De segur, aqueu movement d’oèst en èst es contrari au movement aparent d’èst en oèst de l'esfèra celèsta.
L’ecliptica e l’eqüator celèst se copan en dos ponchs, diametralament opausats. Se ditz equinòccis ai moments que lo Soleu apareis en aquelei ponchs (valent a dire, dau ponch de vista eliocentric, quand la Tèrra es en aquelei ponchs de son orbita). A aquelei moments, jorn e nuech duran cadun 12 oras (environ) en totei leis endrechs dau glòbe terrèstre. Un dei dos ponchs d'interseccion, dich ponch vernau, correspònd a la posicion de la Tèrra sus son orbita a l'equinòcci de printemps e sèrv de ponch de partença per lei mesuras angularas dei ponchs de l'ecliptica. Au ponch pus septentrionau de l’ecliptica, se li ditz solstici d’estiu dins l’emisfèri Nòrd e solstici d'ivèrn dins l’emisfèri Sud. Aquelei denominacions s'escàmbian quand lo Soleu es au ponch pus meridionau de l’ecliptica.
Lei ponchs onte l'orbita d'un astre dau Sistèma Solar rescòntra lo plan de l'ecliptica s'apèlan nos. Dins son movement a l'entorn de la Tèrra, que vira a l'entorn dau Soleu, la Luna rescòntra tanben lo plan de l'ecliptica en dos nos. S'una luna novèla o una luna plena se produtz au passatge en un nos, ne resulta un eclipsi, qu'en aqueu cas Luna, Tèrra e Soleu son alinhats dins lo plan de l'ecliptica. Es per amòr que se i obsèrva leis eclipsis que lo plan de l'ecliptica es nomenat ansin.