VII dynastia
VII i VIII dynastia – dynastie władców starożytnego Egiptu rozpoczynające Pierwszy Okres Przejściowy (1 poł. XXII w. p.n.e.). Przyjmuje się na ogół, że VII dynastia jest fikcją literacką, mającą podkreślić chaos panujący w tych czasach (70 władców panujących w ciągu 70 dni)[1][2]. Tablica z Abydos[3] wymienia jednak 18 władców pomiędzy Pepi II a Mentuhotepem II, których zalicza się zwykle do dynastii VIII[4][5]. Niektórzy autorzy rozdzielają jednak władców wymienionych na Tablicy z Abydos w ten sposób, że królowie od Neferkare Pepisenebu do Neferirkare II zaliczani są do dynastii VIII, natomiast władcy wcześniejsi wydzielani są w dynastię VII[6][7], co jest jednak podziałem dowolnym. Z braku więc jednoznacznych kryteriów podziału obie dynastie omówione zostały w jednym artykule. Za Toby Wilkinsonem przyjęto także, iż Stare Państwo kończy się wraz ze śmiercią Pepi II, I Okres Przejściowy rozpoczyna się więc krótkotrwałym panowaniem jego syna, Merenre II. Poniższa lista znanych władców panujących w tym okresie podana została za Tablicą z Abydos:
Pierwszy Okres Przejściowy – VII i VIII dynastia | ||||||
Władca | Lata panowania p.n.e. (wg J. von Beckeratha) | Nomen | Prenomen | Żony | Miejsce pochówku | Uwagi |
Nemtiemsaf II (Merenre II) | 2194–2193 | Nemtiemsaf (Merenre Dżefaemsaf) | ? | Według legendy Nitokris | ? | Mentesuphis u Manetona |
Neczerikare | 2193–2191 | Neczerikare (Nitekreti Siptah) | ? | ? | ? | Opisywana przez Herodota i Manetona legendarna królowa Nitokris, której imię najprawdopodobniej jest zniekształceniem imienia faraona Neczerikare |
Menkare | ? | ? | Menkare | ? | ? | |
Neferkare | ? | ? | Neferkare | ? | ? | |
Neferkare Nebi | ? | Nebi | Neferkare | ? | Piramida w Sakkara, która jednak niemal nie wyszła poza fazę projektu | |
Dżedkare Szemai | ? | Dżedkare Szemai | ? | ? | ? | |
Neferkare Chendu | ? | Neferkare Chendu | ? | ? | ? | |
Merenhor | ? | Merenhor | ? | ? | ? | |
Neferkamin | ? | Neferkamin (Sneferka) | ? | ? | ? | |
Nikare | ? | Nikare | ? | ? | ? | |
Neferkare Tereru | ? | Neferkare Tereru | ? | ? | ? | |
Neferkahor | ? | Neferkahor | ? | ? | ? | |
Neferkare Pepiseneb | ? | ? | Neferkare Pepiseneb (Neferkare Szeri) | ? | ? | |
Neferkamin Anu | ? | ? | Neferkamin Anu (Sneferka Anu) | ? | ? | Forma Sneferka znajdująca się na Tablicy z Abydos jest prawdopodobnie błędem kopisty |
Kakare Ibi | ? | Ibi | Kakare | ? | Piramida w Sakkara | |
Neferkaure | ? | ? | Neferkaure | ? | ? | |
Neferkauhor Chuiuichepu | ? | Chuiuichepu | Neferkauhor | ? | ? | |
Neferirkare II | ? | ? | Neferirkare | ? | ? | Część badaczy przypisuje temu faraonowi imię horusowe Demedżibtaui. Prawdopodobnie obalony przez Chetiego I z IX dynastii herakleopolitańskiej |
Poniższa tabela zawiera imiona innych władców znanych z tego okresu, prawdopodobnie lokalnych, być może w części tożsamych z wymienionymi wyżej królami[7]:
Pierwszy Okres Przejściowy – VII i VIII dynastia | ||||||
Władca | Lata panowania p.n.e. (wg J. von Beckeratha) | Nomen | Prenomen | Żony | Miejsce pochówku | Uwagi |
Sechemkare | ? | ? | Sechemkare | ? | ? | |
Uadżkare | ? | ? | Uadżkare | ? | ? | Władca znany z jednego z dekretów z Koptos. J. von Beckerath władcy o imieniu tronowym Uadżkare przypisuje imię horusowe Demedżebtaui |
Iti | ? | Iti | ? | ? | ? | |
Imhotep | ? | Imhotep | ? | ? | ? | |
Hotep | ? | Hotep | ...-re | ? | ? | |
Chui | ? | Chui | ? | ? | Kartusz z imieniem Chui znaleziono w grobie znajdującym się w pobliżu tzw. Monumentalnego Grobowca w Dara (piramida lub schodkowa mastaba), który czasami jest mu przypisywany | |
Isu | ? | Isu | ? | ? | ? | |
Jitenu | ? | Jitenu | ? | ? | ? |
Przypisy
edytuj- ↑ Bogusław Kwiatkowski: Poczet faraonów. Warszawa: Iskry, 2002, s. 202. ISBN 83-207-1677-2.
- ↑ Dariusz Sitek: Starożytny Egipt. Historia i chronologia. [dostęp 2019-08-31].
- ↑ pharaoh.se: Abydos King list. [dostęp 2019-08-31].
- ↑ Toby Wilkinson: Powstanie i upadek starożytnego Egiptu. Poznań: Dom Wydawniczy REBIS, 2019, s. 15, 147-151. ISBN 978-83-7510-683-1.
- ↑ Bogusław Kwiatkowski: Poczet faraonów. Warszawa: Iskry, 2002, s. 205-208. ISBN 83-207-1677-2.
- ↑ Guy Rachet: Słownik cywilizacji egipskiej. Katowice: Wydawnictwo "Książnica", 1994, s. 14. ISBN 83-7132-165-1.
- ↑ a b Dariusz Sitek: Starożytny Egipt. Historia i chronologia. [dostęp 2019-08-31].
Bibliografia
edytuj- Nicolas Grimal: A History of Ancient Egypt. Oxford, UK & Cambridge, USA: Blackwell, 1994. ISBN 0-631-17472-9.