Çürüksulu Mahmud Paşa
Çürüksulu Mahmud Paşa | |
---|---|
Doğum | 1865 Kobuleti, Acara |
Ölüm | 31 Temmuz 1931 (66 yaşında) İstanbul, Türkiye |
Defin yeri | Karacaahmet Mezarlığı, İstanbul |
Bağlılığı | |
Hizmet yılları | 1885-1918 |
Rütbesi | Ferik |
Çatışma/savaşları | Balkan Savaşları |
Çürüksulu Mahmud Paşa (1865 - 31 Temmuz 1931), Gürcü kökenli Osmanlı asker ve devlet adamı.
Acara'nın Kobuleti (Türkçe adıyla Çürüksu) kentinde doğdu. 1909 yılından sonra Osmanlı Ordusu'nun Alman Genelkurmayı nezaretindeki modernizasyonunda görev aldı. Balkan Savaşı'na Ferik rütbesiyle katıldı. 1913 yılında kurulan, Sait Halim Paşa liderliğindeki İttihat ve Terakki hükûmetinde Harbiye Nazırı vekili ve Nafia Nazırı[2] olarak görev aldı.
1914 yılında Osmanlı Devleti'nin hazırlıksız olarak I. Dünya Savaşı'na katılmasına karşı çıktı. İttihat ve Terakki merkez komitesinden bağımsız, sözü dinlenen bir devlet adamı olarak tanındı. Talat Paşa kabinesinde Bahriye Nazırı oldu.
1918 yılında padişah tarafından Meclis-i Ayan azası olarak atandı. I. Dünya Savaşı'ndan sonra kurulan barış hazırlıkları komisyonunu yönetti. Bu görevdeyken Ermeni Kırımı'nı insanlık suçu olarak değerlendiren görüşler ileri sürdü. Ermenilerle barışa dair sözleri Mustafa Kemal Atatürk tarafından Nutuk'ta eleştirildi.[3]
22 Mart 1920 tarihinde İngiliz işgal gücü tarafından "İttihatçı" olarak tanınan diğer siyasilerle birlikte Malta'ya sürgüne gönderildi. 1921 yılında serbest bırakıldı ve İstanbul'a döndü.
Fransızca ve Almanca ile birlikte ileri derecede matematik bilgisine sahipti. 31 Temmuz 1931 tarihinde öldü. Son Harbiye nazırı Ziya Kutnak'ın kayınbiraderidir.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Harp Akademileri Komutanlığı, Harp Akademilerinin 120 Yılı, İstanbul, 1968, s. 86.
- ^ ÖZGİŞİ, Dr. Tunca. "MÜTAREKE DÖNEMİ'NDE AYAN MECLİSİ'NİN ÇALIŞMALARI" (PDF). Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. 9 Ocak 2018 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2019.
- ^ "Osmanlı'da hazin bir son ve yaşanmış bir tuhaflık". haberhurriyeti.com. 26 Şubat 2018. 6 Ağustos 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2019.
- Bahriye nâzırları
- Umûr-ı Nâfia nâzırları
- 1864 doğumlular
- 1931 yılında ölenler
- I. Dünya Savaşı'nda Osmanlılar
- Kuleli Askerî Lisesinde öğrenim görenler
- İttihat ve Terakki üyeleri
- V. Mehmed tarafından seçilen Meclis-i Âyan üyeleri
- Malta sürgünleri
- Osmanlı Gürcüleri
- Mekteb-i Harbiye'de öğrenim görenler
- Osmanlı generalleri
- Balkan Savaşları'nda Osmanlı askerleri
- Karacaahmet Mezarlığı'na defnedilenler