Üç Yüz Aragvili
Üç Yüz Aragvili (Gürcüce: სამასი არაგველი, samasi aragveli) Gürcü tarih yazımında 1795'te Krtzanisi Muharebesi'ndeki son direnişte işgalci Kaçar ordusuna karşı Tiflis'i savunan Aragvi dağlılarıdır. Gürcü Ortodoks Kilisesi 2008'de Üç Yüz Aragvili'leri ve bu savaşta hayatını kaybedenleri şehit kabul etti.
Üç Yüz Aragvili | |
---|---|
Üç Yüz Aragvili, Merab Abramişvili | |
Ölüm | 11 Eylül 1795 Tiflis |
Kutsayanlar | Gürcü Ortodoks Kilisesi |
Aziz ilanı | 27 Haziran 2008 |
Yortu | 11 Eylül |
Tarih
[değiştir | kaynağı değiştir]300 Aragvili 11 Eylül 1795'te Gürcü başkenti Tiflis yakınlarında Prens Vahtang'ın emri altında savaşan Aragvi nehri'nin yüksek kesimlerinden gelen dağlıların oluşturduğu birlikti. Şiddetli bir muharebe Krtzanisi'de başladı ve Tiflis sokaklarında devam etti sonunda Ağa Muhammed Han tarafından yönetilen Kaçar ordusuna karşı Tiflis'i savunan az sayıda birliğin komutanı Gürcü kralı II. Erekle'nin mağlubiyeti ve başkentin yağmalanması ile sonuçlandı. Gürcü kaynaklarına göre Aragvililer ölümüne savaşmaya yemin ettiler ve bu sözlerinde durdular. Birçoğu Tiflis'teki son direnişte canını feda etti ve II. Erekle'ye geri çekilme fırsatı verdiler.[1][2]
Hatıraları
[değiştir | kaynağı değiştir]300 Aragviliden kendisi de 1795 olaylarının bir parçası olan Prens Teymuraz'ın yazılarında ilk defa övgüyle bahsedilmiştir. 19. yüzyıl Gürcü Edebiyatı'nın önemli isimlerinden Grigol Orbeliani, İlia Çavçavadze, İakob Gogebaşvili, Vaja Pşavela, Galaktion Tabidze ve Lado Asatiani onların hatıralarına saygılarını sundular ve ulusal kahramanlar olarak tanınmalarına yardım ettiler.[3]
1795'te ölenlerin mezar kalıntılarının gün yüzüne çıkarıldığı yere 1959'da A. Bakradze'nin tasarladığı 300 Aragvili anıtı dikildi. Yakınlardaki bir park ve Kura nehri üzerindeki bir köprüye 300 Aragvili adı verilmiştir [4] ve ayrıca 1956'da açılan Tiflis metro istasyonuna onların onuruna adları verilmiştir.[5] 27 Haziran 2008'de Katolikos-Patriği II. İlia tarafından temsil edilen Gürcü Ortodoks Kilisesi'nin Kutsal Sinodu "300 Aragvili'yi, ruhban ve ruhban sınıfından olmayıp Krtzanisi Muharebesi'nde hayatını kaybedenleri" "kutsal şehitler" olarak ilan etti ve 11 Eylül anma günü olarak kabul edildi.[6]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Rayfield, Donald (2012). Edge of Empires: A History of Georgia. Londra: Reaktion Books. s. 256. ISBN 1780230303.
- ^ Silogava, Valeri; Shengelia, Kakha (2007). History of Georgia: From the Ancient Times Through the "Rose Revolution". Tiflis: Caucasus University Publishing House. s. 167. ISBN 9994086162.
- ^ Zhorzholiani, Tamaz (31 Ağustos 2009). "შერცხვენილი იყოს ის, ვინც ჩვენგან ცოცხალი შინ დაბრუნდეს!." [Disgrace to those of us who will return home alive!..]. Arsenali / Kviris Palitra (Gürcüce). 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Nisan 2013.
- ^ Andronikashvili, Lali (25 Kasım 2011). "Monument of 300 Aragveli". Tbilisi City Hall. 29 Haziran 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Nisan 2013.
- ^ "Subway station "300 Aragvelians"". Tbilisi Explorer. Tbilisi City Hall. 7 Kasım 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Nisan 2013.
- ^ "Holy Synod Session at Patriarchate of Georgia on 27 June 2008". Patriarchate of Georgia. 1 Temmuz 2008. Erişim tarihi: 6 Nisan 2013.