Emin el-Hafız
Emin el-Hafız أمين الحافظ | |
---|---|
Suriye Bölgesel Şubesi Bölge Komutanlığı Bölge Sekreteri | |
Görev süresi 4 Ekim 1964 - 19 Aralık 1965 | |
Genel Sekreter | Mişel Eflak Münif Razzaz |
Yerine geldiği | Şibli el-Eysami |
Yerine gelen | Nureddin el-Etâsî (Bölge Komutanlığı Aralık 1965'te feshedildi, yeni Bölge Sekreteri Mart 1966'da seçildi) |
Suriye Devlet Başkanı | |
Görev süresi 27 Temmuz 1963 - 23 Şubat 1966 | |
Başkan Yardımcısı | Muhammed Ümran Nureddin el-Etâsî Şibli el-Eysami |
Yerine geldiği | Lu'ay el-Etâsî |
Yerine gelen | Nureddin el-Etâsî |
Suriye Başbakanı | |
Görev süresi 4 Ekim 1964 - 23 Eylül 1965 | |
Yerine geldiği | Selahaddin el-Bitar |
Yerine gelen | Yusuf Zuayyin |
Görev süresi 12 Kasım 1963 - 13 Mayıs 1964 | |
Yerine geldiği | Selahaddin el-Bitar |
Yerine gelen | Selahaddin el-Bitar |
Arap Sosyalist Baas Partisi Ulusal Komutanlık Üyesi | |
Görev süresi 23 Ekim 1963 - 23 Şubat 1966 | |
Suriye Bölgesel Şubesi Bölge Komutanlığı Üyesi | |
Görev süresi 1 Şubat 1964 - 19 Aralık 1965 | |
Kişisel bilgiler | |
Doğum | 12 Kasım 1921 Halep, Halep Devleti, Suriye Mandası |
Ölüm | 17 Aralık 2009 (88 yaşında) Halep, Suriye |
Partisi | Arap Sosyalist Baas Partisi Suriye Bölgesel Şubesi |
Evlilik(ler) | Zeyneb el-Hafız |
Askerî hizmeti | |
Bağlılığı | |
Branşı | |
Hizmet yılları | 1938-1966 |
Rütbesi | |
Birimi | Suriye Arap Ordusu |
Emin el-Hafız (Arapça: أمين الحافظ; d. 12 Kasım 1921,[1] Halep - 17 Aralık 2009,[2] Halep) Suriyeli politikacı, asker. Baas Partisi üyesi olan Hafız, 27 Temmuz 1963 - 23 Şubat 1966 tarhileri arasında Suriye devlet başkanı olarak görev yaptı.
Kariyer
[değiştir | kaynağı değiştir]Erken yaşam
[değiştir | kaynağı değiştir]El-Hafız Halep şehrinde doğdu.[kaynak belirtilmeli]
İktidara yükseliş
[değiştir | kaynağı değiştir]Askeri Komite liderliğindeki 1963 Suriye Darbesi, el-Hafız'ı kamusal yaşamla tanıştırdı. Darbenin ardından Ulusal Devrim Komutanlığı Konseyi (UDKK) ülkenin en yüksek organı oldu. UDKK'ye radikal pan-Arap Baas Partisinin Suriye şubesi hakimdi. El-Hafız devlet başkanı oldu, sosyalist reformlar başlattı ve ülkesini Doğu Bloku'na yöneltti.
Düşüş
[değiştir | kaynağı değiştir]23 Şubat 1966'da Genelkurmay Başkanı Salah Cedid liderliğindeki radikal bir Baasçı grup tarafından devrildi.[3][4] Darbe olacağına ilişkin uyarı telgrafı, Mısır Cumhurbaşkanı Cemal Abdünnasır'dan darbeden önce sabahın erken saatlerinde Nesim el-Sefercelani'ye (Devlet Başkanlığı Konseyi genel sekreteri) gönderildi ancak telgraf geç ulaştı. Darbenin ortaya çıkma sebebi Büyük Suriye hırsı olan milliyetçi el-Hafız ile Baas Partisinin bölgeselci kolunu temsil eden Cedid arasındaki anlayış farklılığından kaynaklıydı. Cedid'in destekçileri daha radikal sol kanat olarak görülüyordu.[5] Ancak darbe, Suriye'nin dinî azınlıklarından, özellikle Alevi Müslümanlar ve Dürziler tarafından da desteklendi ve yönlendirildi; el-Hafız ise çoğunluk olan Sünnilerdendi.
Sürgün ve dönüş
[değiştir | kaynağı değiştir]İki çocuğunun ağır şekilde yaralandığı darbeden önceki üç saatlik silahlı çatışmada yaralanan el-Hafız, Haziran 1967'de Lübnan'a gönderilmeden önce Şam'ın Mezzeh Hapishanesi'ne hapsedildi. Bir yıl sonra Bağdat'a nakledildi. 1971'de Şam mahkemeleri onu gıyaben ölüme mahkûm etti; ancak Saddam Hüseyin "ona ve sürgündeki Baas'ın kurucusu Mişel Eflak'a kraliyet ailesi gibi davrandı" ve ceza infaz edilmedi.[6] 2003 Irak Savaşı'nda Saddam'ın düşmesinden sonra, el-Hafız'ın sessizce Suriye'ye dönmesine izin verildi.[7] 17 Aralık 2009'da Halep'te öldü; yaşıyla ilgili raporlar farklıdır, ancak 80'li yaşlarının sonlarında olduğuna inanılıyordu.[2][8] Devlet destekli bir cenaze töreni ile defnedildi.[6]
Popüler kültür
[değiştir | kaynağı değiştir]Emin el-Hafız, Netflix dizisi The Spy'da Waleed Zuaiter tarafından canlandırıldı.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Arşivlenmiş kopya". 10 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2019.
- ^ a b Syria-news 5 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. (Arapça)
- ^ Associated Press (16 Şubat 2010). "Amin al-Hafez obituary". Londra: The Guardian. 9 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Mayıs 2012.
- ^ Associated Press (24 Ağustos 1993). "Salah Jadid, 63, Leader of Syria Deposed and Imprisoned by Assad". The New York Times. 17 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Mayıs 2012.
- ^ "Syria:Coups and Countercoups, 1961-70". countrystudies.us/. 1 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Mayıs 2012.
- ^ a b Joffe, Lawrence (16 Şubat 2010). "Amin al-Hafez obituary: Leader of Syria's first Ba'athist regime". The Guardian. Londra. 9 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Mayıs 2012.
- ^ Anthony Shadid (18 Mayıs 2005). "Syria Heralds Reforms, But Many Have Doubts". The Washington Post. 9 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Mayıs 2012.
- ^ AGENCE FRANCE-PRESSE (18 Aralık 2009). "Amin el-Hafez, Baathist Leader of Syria in 1960s, Dies". The New York Times. 25 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Mayıs 2012.
- 1921 doğumlular
- Halep doğumlular
- 2009 yılında ölenler
- Halep'te ölenler
- Askerî darbe ile devrilen liderler
- Suriye başbakanları
- Suriyeli Sünniler
- Suriye devlet başkanları
- Baas Partisi Ulusal Komutanlığı üyeleri
- Arap Sosyalist Baas Partisi - Suriye Bölgesi Bölge Komutanlığı üyeleri
- Sürgüne gönderilmiş Suriyeliler