Fântâna Albă Katliamı
II. Dünya Savaşı sırasında Sovyet savaş suçları | |
1 Nisan 2016'da Fântâna Albă'da katliamı anmak için yapılan törende Romanyalı diplomat Dan Stoenescu | |
Bölge | Fântâna Albă, Çernivtsi Oblastı, günümüzde Ukrayna |
---|---|
Tarih | 1 Nisan 1941 |
Hedef | Romanyalı siviller |
Saldırı türü | Katliam |
Ölü | 44 ila 4,000 |
İşleyenler | Sovyet Sınır Muhafızları |
Fântâna Albă Katliamı; 1 Nisan 1941'de, Kuzey Bukovina'da günümüzde Çernivtsi Oblastı, Ukrayna'daki Fântâna Albă köyünde Sovyetler Birliği'nden Romanya'ya geçmeye çalışan, üzerlerinde dini semboller bulunan ve beyaz bayrak sallayan bir sivil kafilesinin üzerine Sovyet Sınır Muhafızları tarafından ateş açılması ve 44 ila 4,000 sivilin öldürülmesi olayı. Resmi Sovyet raporuna göre olayda sadece 44 sivilin ölmesine rağmen[1] olayın görgü tanıkları ve diğer kaynaklar katliamın çok daha yüksek bir ölüm sayısı olduğunu ve katliamdan hayatta kalanların işkenceyle öldürüldüğünü ve diri diri toplu mezarlara gömüldüğünü söylerler. Diğer hayatta kalanlar ise NKVD tarafından götürülmüş ve işkenceye maruz kalmıştır.[2][3][4] Bazı kaynaklar katliamı "Romanya'nın Katyn'i" olarak adlandırır.[5][6][7]
Katliamda ölen kişi sayısı günümüzde tartışmalıdır. Katliamın görgü tanıkları, yaklaşık 2,000, 3,000 veya 4,000 kişinin direkt olarak silahlarla öldürüldüğü ve birçok sivilin yaralandığını tahmin etmektedir. Katliamda yaralanan sivillerin bazıları atlara bağlanmış, toplu mezarlara kadar çekilerek götürülmüş ve orada küreklerle öldürülmüş veya diri diri gömülmüşlerdir. Diğer yaralılar ise işkenceye maruz kaldıkları ve birçoğunun öldüğü Hlyboka'daki NKVD karargahlarına götürülmüştür. Aynı bölgeden sınırı daha sonra geçmeye çalışan köylüler ise işkenceye edildikten sonra şehrin Yahudi mezarlığına götürülmüş ve toplu bir mezarın içine diri olarak fırlatılmışlardır, sonra ise mezarın üzerine sönmemiş kireç dökülmüştür.[2][8]
Katliamın görgü tanıklarından biri olan 1925 doğumlu Gheorghe Mihailiuc 2004'te katliam hakkında çıkardığı kitapta olayı bir "katliam", "soykırım" ve "kırım" olarak tanımlamıştır. Olayın 75. yıl dönümü olan 1 Nisan 2016'da katliamın yaşandığı köy Fântâna Albă'da katliamın anısına bir tören düzenlenmiş, törene Çernivtsi Oblastı'nın başrahibi ve birkaç Romanyalı devlet büyüğü katılmıştır.[4][9]
Ayrıca bakınız
[değiştir | kaynağı değiştir]Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ "Un supraviețuitor al Masacrului de la Fântâna Albă vorbește după 71 de ani". 5 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ a b "Masacrul de la Fântâna Albă, îngropat de KGB: peste 2000 de români ucişi de trupele sovietice". Adevărul (Rumence). 18 Nisan 2010. 21 Nisan 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ Gherasim, Gabriel (2005). "Românii bucovineni sub cizma străină". ziua.net. Ziua. 18 Şubat 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2020.
- ^ a b Bouleanu, Elisabeth (1 Nisan 2016). "Masacrul de la Fântâna Albă. Cum au fost omorâţi 3.000 de români, la graniţa cu România, pe 1 aprilie 1941, de Paşte". Adevărul (Rumence). 2 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Nisan 2020.
- ^ Lupu, Victor (1 Nisan 2016). "75 Years Since 'The Romanian Katyn' Massacre At Fântâna Albă – 3,000 Romanians Killed". 19 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Nisan 2020.
- ^ "Commemoration of Fântâna Albă massacre: tears, grief, gratitude". agerpres.ro. 2 Nisan 2017. 19 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2020.
- ^ "Masacrul de la Fântâna Albă. În aprilie 1941, trupele NKVD au ucis 3.000 de români". digi24.ro (Rumence). 20 Ağustos 2013. 21 Ocak 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Nisan 2020.
- ^ Roșu, Iulia. "Masacrul de la Fântâna Albă, îngropat de KGB: peste 2000 de români ucişi de trupele sovietice" [The Fântâna Albă massacre, buried by the KGB: over 2,000 Romanians killed by Soviet troops]. historia.ro (Rumence). Revista Historia. 26 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2020.
- ^ Anghel, Gheorghe (1 Nisan 2016). "The commemoration of the Fântâna Albă massacre". 13 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Nisan 2020.