Savranda Kalesi
Savranda Kalesi | |
---|---|
Osmaniye, Türkiye | |
Kalenin görünümü | |
Koordinatlar | 37°8′56″K 36°27′33″D / 37.14889°K 36.45917°D |
Tip | Kale |
Yapı bilgisi | |
Bugünkü durumu | Kısmen yıkılmış |
Yapı tarihçesi | |
İnşa ettiren | Kilikya Ermeni Krallığı |
Savranda Kalesi (Ermenice: Սարվանդիքար, romanize: Sarvandikar), Türkiye'nin Osmaniye ilinde bulunan bir kaledir. Kilikya Ermeni Krallığı döneminde inşa edilmiş olup Adana'nın yaklaşık 115 km doğusunda yer almaktadır.
Sarvandik'ar veya Sarvandakar eski Ermeni dilinde "kayalık plato" anlamına gelir.
Tarihçe
[değiştir | kaynağı değiştir]Savranda, Bahçe Geçidi'nin güney ucunu korumak için inşa edildi. Kalenin, doğu ve güney kanatları boyunca kuleler ve sağlam perde duvarlarla yoğun bir şekilde güçlendirilmiş ve kuzeyde ve batıda dik kayalık uçurumlarla korunan iki ayrı avlusu vardır. Kısa süreli Bizans işgali yaşanmış olsa da, kale esas olarak Frank lordları tarafından yaptırılan bir Ermeni yapısıdır. Tüm kompleksin yüzey araştırması planını da içeren ilk ayrıntılı tarihi ve arkeolojik değerlendirme, 1979 yılında R. W. Edwards tarafından tamamlandı.[1] Bu kompleks, çıkıntıya dikkatlice uyarlanmış düzensiz bir planın yanı sıra yuvarlak kuleler, kavisli bir giriş ve ince rustik kesme taş duvar işçiliği ile karakterize edilir. Ayrıca kapı evinin hemen güneyindeki çevre duvarına küçük bir şapel inşa edildi.[2] 1977 yılında Türkiye hükûmeti geçidin güney ucunda Kalecik Barajı'nın inşaatına başladı. Kalenin altındaki Orta Çağ köyü yok edilmeden önce kısa bir açıklama yayınlanmıştı.[3]
Savranda Kalesi'nden, 1069 yılında bir Selçuklu birliğinin kalenin ve Bizans garnizonunun yakınındaki Amanos'tan geçtiği sırada bahsedilmiştir.[4] Birinci Haçlı Seferi sırasında Celile Prensi Tancred'in birlikleri kaleyi işgal etti ve 1101-02'de Saint-Gilles'li Raymond'u buraya hapsetti. 1135'te Rubenid Baronu Levon I kaleyi ele geçirdi. Bir yıl sonra Levon, Franklar tarafından yakalandı ve ancak Savranda'nın da dahil olduğu önemli bir fidye ödedikten sonra serbest bırakıldı. 1172 ile 1185 arasındaki benzer mülkiyet değişimlerinin ardından kale, 1190'lardan 1298'e kadar kesin olarak Het'umid Baronu Smbat ve onun mirasçılarının Ermeni mülkiyetindeydi.[1] O sırada Memlûkler Savranda'yı geçici olarak işgal ettiler ve 1337'de Ermeni hükümdarlığını kalıcı olarak sona erdirmek için geri döndüler.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b Edwards, Robert W. (1987). The Fortifications of Armenian Cilicia: Dumbarton Oaks Studies XXIII. Washington, D.C.: Dumbarton Oaks, Trustees for Harvard University. ss. 216-21. ISBN 0-88402-163-7.
- ^ Robert W. Edwards, "Ecclesiastical Architecture in the Fortifications of Armenian Cilicia: First Report," Dumbarton Oaks Papers 36, 1982, pp.165, pl.1.
- ^ Robert W. Edwards, "Settlements and Toponymy in Armenian Cilicia," Revue des Études Arméniennes 24, 1993, pp. 199-201.
- ^ Honigmann, E., ed. A. Vasiliev (1935). Die Ostgrenze des byzantinischen Reiches von 363 bis 1071. Brüksel: Corpus bruxellense historiae byzantinae vol.3. s. 121, note2.
Ek okuma
[değiştir | kaynağı değiştir]- Unknown crusader castles by Kristian Molin, Hambledon Continuum, 2001