Kəskin nəfəs yolları pozulması sindromu
Kəskin nəfəs yolları pozulması sindromu | |
---|---|
| |
XBT-10-KM | J80 |
XBT-9 | 518.5, 518.82 |
DiseasesDB | 892 |
MedlinePlus | 000103 |
MeSH | D012128 |
Şok ağciyər (kəskin respirator distress sindromu[1]) — ağciyər alveolyar sisteminə xas olan hüceyrə komponentlərinin (epitelial və endotel hüceyrələri) ciddi şəkildə təsirləndiyi kəskin bir vəziyyətdir. ARDS prosesi ağciyərlərdə geniş yayılmış iltihabın sürətlə başlaması və bütün alveolları təsir edən zədələnmə (diffuz alveolyar zədə — DAD) ilə tənəffüs çatışmazlığının bir növüdür. Əgər törədici aradan qaldırıla bilsə, xəstədə olan səthi tapıntılar qısa müddətdə yox olacaq. Törədici güclü olduğu hallarda tənəffüs dəstəyi tələb edən intensiv hipoksiya (oksigen aclığı) vəziyyəti inkişaf edir. Orta ölüm: 50% (yaşlılarda 90%). Sağ qala bilən xəstələrdə tənəffüs funksiyalarına ciddi təsir göstərən ağciyərlərdə geniş yayılmış toxuma məhvi (xroniki interstisial ağciyər xəstəliyi) baş verə bilər.
Yaranma səbəbləri
[redaktə | mənbəni redaktə et]Yerli Səbəblər
[redaktə | mənbəni redaktə et]- virus infeksiyaları
- Travma (birbaşa təsir)
- Oksigenin toksik təsiri (tənəffüs dəstəyində)
- Zəhərli və qıcıqlandırıcı qazların inhalyasiyası
- Mədə tərkibinin aspirasiyası
- suda boğulma
Sistemli səbəblər
[redaktə | mənbəni redaktə et]- Şok (septik, travmatik)
- Kəskin pankreasın iltihabı (kəskin hemorragik pankreatit)
- Yanığlar
- Mürəkkəb qarın cərrahiyyəsi
- Narkotik maddə (heroin)
- sitotoksik dərmanlar
- Üzvi həlledicilərə qarşı yüksək həssaslıq
- hemodializ
- ürək əməliyyatı
- Pestisidlar (paraquat)
İstinadlar
[redaktə | mənbəni redaktə et]- ↑ N. Y. Bayramov. Təcili Abdominal Cərrahiyyədə Müayinə və Müalicə Qaydaları (PDF). Bakı: Qismət. 2009. 138.