Крытычная маса
Выгляд
Крытычная маса — мінімальная маса ядзернага гаручага, здольная забяспечыць ажыццяўленне ланцуговай ядзернай рэакцыі.
Велічыня крытычнай масы залежыць ад уласцівасцяў рэчыва (такіх, як перасеку дзялення і радыяцыйнага захопу), ад шчыльнасці, колькасці прымешак, формы вырабу, а таксама ад асяроддзя. Напрыклад, наяўнасць адбівальнікаў нейтронаў можа моцна паменшыць крытычную масу.
Крытычны памер
[правіць | правіць зыходнік]Крытычная маса звязана з крытычнай даўжынёй , дзе x залежыць ад формы ўзора і знаходзіцца ў межах ад 2 да 3. Залежнасць ад формы звязана з выцечкай нейтронаў праз паверхню: чым большая паверхня, тым большая крытычная маса. Узор мінімальнай крытычнай масы мае форму шара.
Ізатоп | Атрыманне (крыніца) |
Перыяд паўраспаду T½ |
Крытычная маса |
Шчыльнасць г/см³ |
Тэмпе- ратура плаўле- ння °С |
Цеплавы- дзяленне Вт/кг |
Нейтроны спантаннага дзялення 105(кг·с) |
---|---|---|---|---|---|---|---|
231Pa | Рэактар | 32760 год | 750±180 кг | 15,37 | 1572 | ||
232U | Рэактар на хуткіх нейтронах | 68,9 год | 19,04 | 1134 | 8097 | ||
233U | Рэактар | 159200 год | 15 кг | 19,04 | 1134 | ||
235U | Прыродны уран | 7,038×108 год | 45 кг | 19,04 | 1134 | ||
236U | Рэактар | 2,3416×107 год | ? кг | 19,04 | 1134 | ||
237Np | Рэактар | 2,14×107 год | 57 кг | 20,25 | 637 | 0,022 | 0 |
236Pu | Рэактар | 2,9 год | 6—8 кг | 19,84 | 639,7 | 18500 | 349 |
238Pu | Рэактар | 87,7 год | 9,6—9,8 кг | 19,84 | 639,7 | 568 | 26,6 |
239Pu | Рэактар | 24100 год | 8 кг | 19,84 | 639,7 | 1,92 | |
240Pu | Рэактар | 6500 год | 36,9 кг | 19,84 | 639,7 | 7,1 | 9,1 |
241Pu | Рэактар | 14,4 год | 13 кг | 19,84 | 639,7 | 3,2 | 0 |
242Pu | Рэактар | 380000 год | 83,4 кг | 19,84 | 639,7 | 0,113 | 16,9 |
241Am | Рэактар | 432 года | 60 кг | 13,67 | 1180 | 114 | 0,012 |
242mAm | Рэактар | 152 года | 3,78 кг | 13,67 | 1180 | ||
243mAm | Рэактар | 141 год | 9,1 кг | 13,67 | 1180 | 3,84 | 1,49 |
243Am | Рэактар | 7400 год | 208,8 кг | 13,67 | 1180 | 6,4 | 0,03 |
243Cm | Рэактар | 28,5 год | 8,6 кг | 13,51 | 1340 | 1900 | 0 |
244Cm | Рэактар | 18,1 год | 27 кг | 13,51 | 1340 | 2830 | 1,11 |
245Cm | Рэактар | 8500 год | 9,2 кг | 13,51 | 1340 | 5,7 | 0 |
246Cm | Рэактар | 4730 год | 39—70,1 кг | 13,51 | 1340 | ||
247Cm | Рэактар | 1,56×107 год | 6,94—7,06 кг | 13,51 | 1340 | ||
248Cm | Рэактар | 340000 год | 13,51 | 1340 | |||
249Cf | Рэактар | 351 год | 5,9 кг | 15,1 | |||
250Cf | Рэактар | 13,08 год | 15,1 | ||||
251Cf | Рэактар | 898 год | 1,94 кг | 15,1 | |||
252Cf | Рэактар | 2,638 года | 2,73 кг | 15,1 |
Літаратура
[правіць | правіць зыходнік]- Крыты́чная ма́са // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 8: Канто — Кулі / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн. : БелЭн, 1999. — Т. 8. — С. 521. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0035-8. — ISBN 985-11-0144-3 (т. 8).
- Крити́ческая ма́сса // Т. 13. Конда — Кун. — М. : Советская энциклопедия, 1973. — С. 453. — (Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров; 1969—1978). (руск.)