Tokajski vinogradi
Svjetska baština | |
---|---|
Lokacija | |
Kriterij | iii, v |
Referenca | 1063 |
Uvrštenje | 2002. (26. sjednica) |
Površina | 13.255 ha |
Tampon-zona | 74.879 ha |
Koordinate | N48 8 60 E21 21 0 |
Tokajski vinogradi smješteni su u podnožju planine Zemplén, u severoistočnoj Mađarskoj, duž rijeke Bodrog i na ušću rijeke Bodrog u Tisu. Trijanonskim mirom iz 1920. godine, jedan manji dio istorijske vinske regije pripao je Slovačkoj.
Istorijski zapisi pokazuju da su vinogradi u Tokaju osnovani još u 12. vijeku, ali postoje dokazi o ranijem uvođenju proizvodnje vina u ovoj regiji. Brojni stručnjaci tvrde da je vinogradarstvo na području Tokaja moglo početi još u keltsko doba, odnosno prije nove ere. Okamenjeni list grožđa pronađen u Erdőbényeu i koji datira iz kasnog 3. stoljeća nove ere, ukazuje na postojanje vinogradarstva u rimsko doba.
Pravna osnova razgraničenja vinske regije među prvima je u svijetu i datira iz 1737. godine kada je dekretom kralja Mađarske ovo područje uspostavljeno kao zatvorena vinska regija. Vino Tokaji postaje sve važnija roba za regiju od 17. stoljeća, a njegov izvoz je bio glavni izvor prihoda vladajućih prinčeva Transilvanije kojoj je regija Tokaj pripadala u to vrijeme. Prihodi od sve poznatijeg vina Tokaji Aszú pomogli su u plaćanju ratova za nezavisnost vođenih protiv austrijske habsburške vladavine.
Svjetska baština
[uredi | uredi izvor]Istorijski kulturni pejzaž Tokajske vinske regije upisan je 2002. godine na UNESCO-ovu listu svetske baštine.[1] Veličina svjetske baštine zajedno sa tampon zonom 88.124 ha (13.245 ha i 74.879 ha) i administrativno se nalazi na teritoriji od 27 naselja , dakle ukupno ). Cijeli krajolik, njegova organizacija i karakter posebno su oblikovani u interakciji sa hiljadugodišnjom i još uvijek živom tradicijom proizvodnje vina.
Jedinstvena kombinacija topografskih, ekoloških i klimatskih uslova Tokajske vinske regije, sa svojim vulkanskim padinama, močvarama i hrastovim šumama stvara posebnu mikroklimu koja pogoduje uzgoju grožđa i specijalizovanu proizvodnju vina. Sve ove karakteristike omogućile su razvoj vinograda, farmi, sela, malih gradova i istorijske mreže vinskih podruma isklesanih ručno u pretežno vulkanskim stijenama. Postoje dvije osnovne vrste podruma u Tokaju: zasvođeni i iskopani. Socio-kulturna, etnička i vjerska raznolikost stanovnika, zajedno sa posebno poznatim Tokajskim vinom, doprinijeli su bogatom i raznolikom kulturnom naslijeđu regije.
Reference
[uredi | uredi izvor]- ^ "UNESCO - Tokajski vinograd". whc.unesco.org. Pristupljeno 9. 10. 2021.