شمس الدین محمد مجتهدی نجفی
شمس الدین مجتهدی نجفی شمس الدین محمد مجتهدی نجفی | |
---|---|
عنوان(ها) | آیت الله العظمی حکیم علامه |
اطلاعات شخصی | |
زاده | شمسالدین مجتهدی نجفی ۱ فروردین ۱۳۱۲ |
درگذشته | ۷ اسفند ۱۴۰۰ (۸۸ سال) |
آثار معروف | رسالهٔ علمیه و عملیه النظر الثاقب و نیل الطالب فرهنگ اصیل، دوره ادبیات گفتار شیعه در اصول و فروع فرهنگ دانشوران در تفسیر قرآن (سورهٔ منافقون) |
تحصیلات | قم، تهران، نجف |
استادان | محمدحسین کاشف الغطاء سید روحالله خمینی آقا بزرگ تهرانی عبدالکریم حائری یزدی محمدحسین کاشف الغطاء آقا ضیاءالدین عراقی محمدحسین نائینی محمدحسین غروی اصفهانی |
شمس الدین مجتهدی نجفی، مرجع تقلید شیعه، مشهور به مجتهدی نجفی، حکیم خاضع، از مدرسین قدیمی حوزههای علمیه نجف، قم و تهران، (۱ فروردین ۱۳۰۲ – ۸ اسفند ۱۴۰۰) مرجع تقلید بود که با رسالهٔ علمیه و توضیح المسائل و آثار و کتابهای دوره فرهنگ، ادبیات فارسی، عربی، تفسیر، فقه، اصول و چندین مجلد دیوان اشعار،[۱][۲][۳] پاسخگویی به سؤالات جدید و ارائه فتاوای راهگشا و نادر و نوین از مراجع تقلید مستقل و صاحب مکتب فقهی تلفیق و تقریب اصول سنتی و نوگرایی، رواداری، دگر اندیشی و متفاوت شناخته میشود.[۴]
وی در ۷ اسفند ۱۴۰۰ در سن ۸۸ سالگی به علت بیماری درگذشت. [۵]
خانواده و خاندان
[ویرایش]شمس الدین محمد مجتهدی نجفی از خانواده و خاندانی تا ۷–۶ نسل از اهل علم، سادات، مراجع است، پدرش شیخ نجم ادین مجتهدی و مادر سادات حسینی، خواهر یکی از مراجع گذشته به نام سید سیف الدین حسینی و برادران، عموها و اقوام و عموزادههای او مثل جمال الدین مجتهدی و کمال الدین مجتهدی از فقها و مدرسین حوزهٔ قم و نجف بودهاند.[۶]
اجتهاد اجداد
[ویرایش]پدر و اخوان بزرگ و جد او ابوالقاسم مجتهدی مشهور به آیت الله مجتهدی از فقها و شاگردان محمد حسین غروی اصفهانی، آقا ضیاء عراقی، میرزای نائینی، عبدالکریم حائری یزدی، میرزای شیرازی، فاضل شربیانی، شیخ عبدالله و محمدحسن مامقامی نجفی اجازات اجتهاد و روایت داشتند.
تحصیلات
[ویرایش]آغاز تحصیل را در مکتبخانه مادرش سادات حسینی و سپس پدرش نجم الدین مجتهدی از قرآن، ادبیات، تجوید، گلستان و بوستان سعدی، نصاب الصبیان، الفیه ابن مالک، مقدمات، مطول، مغنی و … شروع نمودهاست. بعد به همراه برادران بزرگتر راهی حوزه میشود و مقامات حریری، الفیه، شرح جامی، شمسیه، قوانین، منطق منظومه، شرح الاشراق، شوارق الابهام را با یحیی مدرسی، دین محمدی زنجانی، سید مجتبی انگورانی، عبدالکریم خوئینی میگذرانند.
برخی تألیفات
[ویرایش]- رسالهٔ علمیه و عملیه
- مناسک حج
- النظر الثاقب فی کتاب المکاسب- النظر الثاقب و نیل الطالب
- فرهنگ اصیل[۷]
- گفتار شیعه در اصول و فروع
- فرهنگ دانشوراندر تفسیر قرآن (سورهٔ منافقون)
- مثنوی آدم
- مثنوی انبیاء
- منظومه آدم
- منظومه پیامبران
- رسالهای در قاعدهٔ إذن
- دانشنامه جامع حضرت خدیجه کبری (س)
- دانشنامه جامع حضرت خدیجه کبری (س) امّ المؤمنین
- جلوههای عشق[۸]
- نغمههای عشق
- رسالهای در قاعدهٔ لوث و قسامه
اساتید
[ویرایش]درنجف
[ویرایش]
|
در کربلا[ویرایش] |
در قم[ویرایش]
|
نقد اشعار منتسب به فردوسی
[ویرایش]شمسالدین محمد مجتهدی نجفی شعر و موسیقی را نیز مورد توجه داشته و از سالهای ۱۳۲۵ و ۱۳۲۸ که به تدریج اشعارش در کنار کتابها و رسالهها و آثارش منتشر شده.[۹] در حمایت از مقام زنان و مادران به انتقاد اشعار منتسب به حکیم فردوسی بزرگ پرداختهاست:[۱۰]
... | ... | |
همی گفت اگر بندهای پند ده | زن و اژدهاهردو در خاک به | |
من اینک نگویم سخن اینچنین | که بس دلخراش است و نی دلنشین | |
اساس مقالم جز این نیست بیش | که هر چیز نیکوست در جای خویش | |
زن و اژدها هر دو پاک است و راد | که دارند از حق نشانی به یاد | |
هر آن ذرّهای کز خدایافت جان | وجودش فروغی بود بر جهان | |
فروغ جهان از زن و اژدهاست | اگر زن، زن و اژدها، اژدهاست | |
هرآنکس ز اندازه بیرون رود | وجودش جهان را بلائی بود | |
بلای جهان ناکسان است و بس | نه هر مرد و هر زن، نه هر خار و خس |
اصلاح نظام مرجعیت و روحانیت
[ویرایش]در کتابها و رسالههای شمسالدین محمد مجتهدی نجفی[۱۱] دو نگاه جدی اصلاحی برای نظام مرجعیت و روحانیت، در همان دههٔ ۳۰ و ۴۰ مطرح میشود، یکی اصلاح به منظور خارج ساختن طلبگی اهل علم و روحانیون از حالت شغل و کسب کار که میشد با حفظ اقتصاد و زندگی روحانیت، آنها را به منزله یک خانوادهٔ بزرگ زیر سایهٔ مراجع و نواب عام امام زمان براساس اِنَّ اکرمَکُم عندالله اتقیکم ملاحظه نمود و به تأمین معشیت همه بطور انصاف پرداخت؛ و بعد هم تقویت اهداف روحانیت و مرجعیت، طلبگی و تحصیلات حوزوی به سوی سربازی دین و آمادگی برای امام زمان (ع) و فداکاری در جهت حفظ اعتقادات و ناموس ایمانی آحاد جامعه.
بازنگری در خمس و زکات
[ویرایش]طبق آرا و فتاوی شمسالدین محمد مجتهدی نجفی، برفرض اگر از قیل و قال اعاظم فقه و اصول نیز بگذریم و شبهات و سئوالات پیرامون اصل خمس و زکات و همچنین فلسفه و اهداف این دوراهم در عصر غیبت امام زمان برای فقها و مراجع جامعالشرایط شیعه بپذیریم و همهٔ ابهامات برحق علمی و فقهی را نیز پاسخ گوئیم، باز هم این روش اخذ و موارد وصول و دریافت تا شیوههای خرج و برج، فراوان محل اشکالات جدی و نیازمند اصلاح و تحولات اساسی است.
جستارهای وابسته
[ویرایش]منابع
[ویرایش]- ↑ خانه کتاب. «جلوههای عشق». بایگانیشده از اصلی در ۱۲ آوریل ۲۰۱۵.
- ↑ خانه کتاب. «نغمههای عشق». بایگانیشده از اصلی در ۱۲ آوریل ۲۰۱۵.
- ↑ مجتهدی نجفی، شمس الدین (۳ مرداد ۱۳۸۵). «صدرا». روزنامه نیم نگاه (۲۵۴۳): ۳-۴.
- ↑ زندگینامه آیت الله شمس الدین مجتهدی نجفی[پیوند مرده] وبگاه رسمی آیت الله نجفی
- ↑ جهان، Fararu | فرارو | اخبار روز ایران و (/۱۴۰۰/۱۲ - ۱۴:۰۹). «آیت الله العظمی مجتهدی نجفی درگذشت». fa. دریافتشده در 2022-02-27. تاریخ وارد شده در
|تاریخ=
را بررسی کنید (کمک) - ↑ آیت الله شمس الدین محمد مجتهدی نجفی[پیوند مرده]
- ↑ خانه کتاب. «فرهنگ اصیل». بایگانیشده از اصلی در ۱۲ آوریل ۲۰۱۵.
- ↑ دیوان اشعار در بیش از هزار صفحه.
- ↑ محسنی، حکمت الله، (1390)، نگاهی به مقام زن و مادر، تهران، نشر سبحان
- ↑ گفتار شیعه در اصول و فروع، حقوق زنان و حجاب، ص ۲۸۷.
- ↑ «آیت الله نجفی و مراجع». بایگانیشده از اصلی در ۲۸ آوریل ۲۰۱۹. دریافتشده در ۲۸ آوریل ۲۰۱۹.