Auteur:Piet Mondriaan
Piet Mondriaan | |
Geboren | Amersfoort, 7 maart 1872 |
Overleden | New York City, 1 februari 1944 |
Nationaliteit | Nederlands |
Genre(s) | Proza, toneel, verhalen |
Taal of talen | Nederlands, Frans, Engels |
Belangrijkste werk(en) | De Nieuwe Beelding in de schilderkunst, Le Néo-Plasticisme, Plastic Art and Pure Plastic Art. |
Pieter Cornelis (Piet) Mondriaan (Amersfoort, 7 maart 1872 - New York, 1 februari 1944) was een Nederlands kunstschilder en kunsttheoreticus.
Werken
[bewerken]Boeken
[bewerken]- P. Mondrian (1920 [eigenlijk 1921]) Le Néo-Plasticisme. Principe général de l'équivalence plastique, Paris: Editions de l'Effort moderne.
Aankondigingen en recensies:- [Theo van Doesburg] (februari 1921) ‘Le neo-plasticisme (principe général de l’equivalence plastique) door P. Mondrian’, De Stijl, jrg. 4, nr. 2, p. 18-23.
- Anoniem (11 augustus 1921) ‘Nieuwe uitgaven’, Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant, Derde Blad, [p. 2].
- Piet Mondrian ([1925]) Neue Gestaltung. Neoplastizismus. Nieuwe beelding, München: Albert Langen Verlag.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (24 juni 1924) ‘Nieuwe uitgaven over nieuwe kunst’, Het Vaderland, Ochtendblad, p. 3.
- Anoniem (19 december 1925) ‘Nieuwe publicaties van het Bauhaus’, Nieuwe Rotterdamsche Courant, Avondblad C, p. 2.
- Piet Mondrian (1945) Plastic art and pure plastic art 1937 and other essays, 1941-1943, New York: Wittenborn and Company.
- Twee verhalen, Amsterdam: Meulenhoff, 1987 (ISBN 9029020482).
- Piet Mondrian (2008) Plastic Art and Pure Plastic Art, San Francisco: Wittenborn Art Books (ISBN 0815001010).
Tijdschriftartikelen
[bewerken]- Piet Mondriaan (oktober 1917) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst. 1. Inleiding’, De Stijl, jrg. 1, nr. 1, p. 2-6.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (1 december 1917) ‘De Stijl’, De Opmerker, jrg. 52, nr. 48, p. 377-378.
- Anoniem (15 december 1917) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst [1]’, De Opmerker, jrg. 52, nr. 50, p. 393-394.
- Anoniem (26 januari 1918) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst [2]’, De Opmerker, jrg. 53, nr. 4, p. 25-26.
- Frits Lapidoth (6 januari 1918) ‘Kunstkroniek’, De Nieuwe Courant, Bijblad, [p. 1].
- Piet Mondriaan (december 1917) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst. 2. De nieuwe beelding als stijl’, De Stijl, jrg. 1, nr. 2, p. 13-18.
- Piet Mondriaan (januari 1918) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst. 3. De Nieuwe Beelding als abstract-reëele schilderkunst. Beeldingsmiddel en compositie’, De Stijl, jrg. 1, nr. 3, p. 29-31.
- Piet Mondriaan (februari 1918) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst. IV. Beeldingsmiddel en compositie. (vervolg)’, De Stijl, jrg. 1, nr. 4, p. 41-45.
- Piet Mondriaan (maart 1918) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst. IV. De redelijkheid der Nieuwe Beelding’, De Stijl, jrg. 1, nr. 5, p. 49-54.
- Piet Mondriaan (mei 1918) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst. VI. De redelijkheid der Nieuwe Beelding. (vervolg)’, De Stijl, jrg. 1, nr. 7, p. 73-76.
- Piet Mondriaan (juni 1918) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst. VII. Van het natuurlijke tot het abstracte, d. i. van het onbepaalde tot het bepaalde (I)’, De Stijl, jrg. 1, nr. 8, p. 88-91.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (21 juni 1918) ‘Het Juninummer van De Stijl [...]’, Het Vaderland, Avondblad B, p. 6.
- Piet Mondriaan (juli 1918) ‘De nieuwe beelding in de schilderkunst. VIII. Van het natuurlijke tot het abstracte, d.i. van het onbepaalde tot het bepaalde. (II)’, De Stijl, jrg. 1, nr. 9, p. 102-108.
- Piet Mondriaan (augustus 1918) ‘De Nieuwe Beelding in de schilderkunst. IX. Van het natuurlijke tot het abstracte, d.i. van het onbepaalde tot het bepaalde. (III)’, De Stijl, jrg. 1, nr. 10, p. 121-124.
- Piet Mondriaan (september 1918) ‘De Nieuwe Beelding in de schilderkunst. IX. Van het natuurlijke tot het abstracte, d. i. van het onbepaalde tot het bepaalde. (vervolg van III). X. Van het natuurlijke tot het abstracte, d.i. van het onbepaalde tot het bepaalde (IV)’, De Stijl, jrg. 1, nr. 11, p. 125-134.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (12 oktober 1918) ‘Boeken enz.’, Provinciale Geldersche en Nijmeegsche Courant, derde blad, [p. 2].
- Piet Mondriaan (oktober 1918) ‘De Nieuwe Beelding in de schilderkunst. XI. Natuur en geest als vrouwelijk en mannelijk element (slot)’, De Stijl, jrg. 1, nr. 12, p. 140-147.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (30 oktober 1918) ‘Tijdschriften’, Nieuwe Rotterdamsche Courant, Ochtendblad A, p. 3.
- Theo van Doesburg, Robt. van 't Hoff, Vilmos Huszar, Antony Kok, Piet Mondriaan, G. Vantongerloo, Jan Wils (november 1918) ‘Manifest I van „De Stijl”, 1918’, De Stijl, jrg. 2, nr. 1, p. 2-3.
- Piet Mondriaan (december 1918) ‘Het bepaalde en het onbepaalde’, De Stijl, jrg. 2, nr. 2, p. 14-19.
- Piet Mondriaan (februari 1919) ‘Dialoog over de Nieuwe Beelding’, De Stijl, jrg. 2, nr. 4, p. 37-39.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (28 februari 1919) ‘Tijdschriften’, Algemeen Handelsblad, Ochtendblad, p. 7.
- Piet Mondriaan (maart 1919) ‘Dialoog over de Nieuwe Beelding (vervolg)’, De Stijl, jrg. 2, nr. 5, p. 49-53.
- Piet Mondriaan (juni 1919) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. 1e Tooneel. Late avond — vlak land — wijde horizon — hoog daarboven de maan’, De Stijl, jrg. 2, nr. 8, p. 85-89.
- Piet Mondriaan (juli 1919) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. 2e Tooneel. Grillige boomgroepen teekenen zich tegen de heldere maanlucht af’, De Stijl, jrg. 2, nr. 9, p. 97-99.
- Piet Mondriaan (augustus 1919) ‘Natuurlijke- en abstracte realiteit (III). 3e Tooneel. Nacht — de sterren staan nu aan een helderen hemel boven een wijde zandvlakte’, De Stijl, jrg. 2, nr. 10, p. 109-113.
- Piet Mondriaan (september 1919) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. Vervolg 3e Tooneel’, De Stijl, jrg. 2, nr. 11, p. 121-125.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (3 oktober 1919) ‘De Stijl’, Algemeen Handelsblad, Ochtendblad, Eerste Blad, p. 2.
- Piet Mondriaan (oktober 1919) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. Slot 3e tooneel’, De Stijl, jrg. 2, nr. 12, p. 133-137.
- Piet Mondriaan (december 1919) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. 4e Tooneel. Een molen van zeer nabij — scherp en donker tegen de heldere nachtlucht — de wieken staan stil in den vorm van een kruis. 5e Tooneel. Tuin met in stijl geschoren boomen en heesters — huis —. 6e Tooneel. De gevel van een kerk — als een plat vlak tegen het duister, in schijnsel van ’t stadslicht. —’, De Stijl, jrg. 3, nr. 2, p. 15-19.
- Piet Mondriaan (januari 1920) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. Vervolg Trialoog 4e [eigenlijk 6e] tooneel’, De Stijl, jrg. 3, nr. 3, p. 27-31.
- Piet Mondriaan (maart 1920) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. 7e Tooneel. — Atelier van Z’, De Stijl, jrg. 3, nr. 5, p. 41-44.
- P. Mondriaan (27 maart 1920) ‘De groote boulevards [1]’, De Nieuwe Amsterdammer, jrg. 6, nr. 273, p. 4-5.
- P. Mondriaan (3 april 1920) ‘De groote boulevards [2]’, De Nieuwe Amsterdammer, jrg. 6, nr. 274, p. 5.
Aankondigingen en recensies:- H. (15 juni 1920) ‘De roode vlam in de kunst’, De Locomotief, eerste blad, [p. 2].
- Theo van Doesburg, Piet Mondriaan en Antony Kok (april 1920) ‘Manifest II van „De Stijl” 1920. De literatuur’, De Stijl, jrg. 3, nr. 6, p. 49-50.
- Piet Mondriaan (april 1920) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. 7e Toneel. — Atelier van Z. (vervolg)’, De Stijl, jrg. 3, nr. 6, p. 54-56.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (5 mei 1920) ‘Tijdschriften’, Nieuwe Rotterdamsche Courant, Avondblad, B, p. 1.
- Piet Mondriaan (mei 1920) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. 7e Tooneel. — Atelier van Z. (vervolg)’, De Stijl, jrg. 3, nr. 7, p. 58-60.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (3 juni 1920) ‘Tijdschriften’, Algemeen Handelsblad, Avondblad, p. 7.
- Anoniem (5 juni 1920) ‘Kunst en Letteren’, Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant, Vierde Blad, [p. 1].
- Piet Mondriaan (juni 1920) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. 7e Tooneel. — Atelier van Z. (vervolg)’, De Stijl, jrg. 3, nr. 8, p. 65-69.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (6 juli 1920) ‘Tijdschriften’, Algemeen Handelsblad, Ochtendblad, p. 2.
- Piet Mondriaan (juli 1920) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. 7e Tooneel. — Atelier van Z. (vervolg)’, De Stijl, jrg. 3, nr. 9, p. 73-76.
- Piet Mondriaan (augustus 1920) ‘Natuurlijke en abstracte realiteit. 8e Tooneel. — Atelier van Z. (vervolg)’, De Stijl, jrg. 3, nr. 10, p. 81-84.
- P. Mondrian (augustus 1921) 'De „bruiteurs futuristes italiens“ en „het“ nieuwe in de muziek', De Stijl, jrg. 4, nr. 8, p. 114-118.
- P. Mondrian (september 1921) 'De „bruiteurs futuristes italiens“ en „het“ nieuwe in de muziek (vervolg)', De Stijl, jrg. 4, nr. 9, p. 130-136.
- P. Mondrian (januari 1922) 'Het Neo-Plasticisme (de Nieuwe Beelding) en zijn (hare) realiseering in de muziek', De Stijl, jrg. 5, nr. 1, p. 1-7.
- P. Mondrian (februari 1922) 'Het Neo-Plasticisme (de Nieuwe Beelding) en zijn (hare) realiseering in de muziek (slot)', De Stijl, jrg. 5, nr. 2, p. 17-23.
Aankondigingen en recensies:- Anoniem (2 juni 1922) ‘De Stijl’, Provinciale Overijsselsche en Zwolsche Courant, Eerste van 3 bladen, [p. 3].
- P. Mondrian (maart 1922) ‘De realiseering van het Neo-Plasticisme in verre toekomst en in de huidige architectuur’, De Stijl, jrg. 5, nr. 3, p. 41-47.
- P. Mondrian (mei 1922) 'De realiseering van het Neo-Plasticisme in verre toekomst en in de huidige architectuur (vervolg)', De Stijl, jrg. 5, nr. 5, p. 65-71.
- Piet Mondrian, Theo van Doesburg (december 1922) ‘Schilderkunst’, De Stijl, jrg. 5, nr. 12, p. 179-185.
- P. Mondrian (maart 1923) 'Die Neue Gestaltung in der Musik und die futuristischen italienischen Bruitisten', De Stijl, jrg. 5, nr. 1, p. 1-9.
- P. Mondrian (april 1923) 'Die Neue Gestaltung in der Musik und die futuristischen italienischen Bruitisten', De Stijl, jrg. 6, nr. 2, p. 19-25.
Aankondigingen en recensies:- W.B. (2 februari 1924) ‘Ontvangen tijdschriften’, Architectura, jrg. 28, nr. 2, p. 8.
- P. Mondrian (1923) 'Moet de schilderkunst minderwaardig zijn aan de bouwkunst?', De Stijl, jrg. 6, nr. 5, p. 62-64.
- P. Mondrian ([augustus] 1924) 'Geen axioma maar beeldend principe', De Stijl, jrg. 6, nr. 6/7, p. 83-85.
- P. Mondrian ([augustus] 1923) 'De huif naar den wind', De Stijl, jrg. 6, nr. 6/7, p. 86-88.
- P. Mondriaan (1927) 'Eerst als de nieuwe tijdgeest in meerdere algemeenheid verschijnt zal de nieuwe beelding meer algemeene behoefte worden: [...]', De Stijl, jrg. 7, nr. 79/84, p. 35-38.
Interviews
[bewerken]- Anoniem (17 oktober 1924) ‘Bezoek bij Mondriaan. Het Neo-Plasticisme in Schilderkunst, Bouwkunst, Muziek, Litteratuur’, Het Vaderland, Avondblad D, p. 1.
- Anoniem (4 augustus 1925) ‘De expositie te Parijs. Pro en Contra het Hollandsche Paviljoen. Een Enquête’, Het Vaderland, Avondblad B, p. 2.
Correspondentie
[bewerken]- Brief van Piet Mondriaan aan Theo van Doesburg en Lena Milius, ca. 1 juli 1918. Den Haag, RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis, Archief Theo en Nelly van Doesburg (0408/135).
- Briefkaart van Piet Mondriaan aan Chris en Nelly Beekman, 20 juni 1919. Den Haag, RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis, Archief Chris Beekman.
- Briefkaart van Piet Mondriaan aan Chris en Nelly Beekman, juli 1919. HGM (110719).
- Briefkaart van Piet Mondriaan aan Chris Beekman, oktober 1919. Den Haag, RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis, Archief Chris Beekman.
Secundaire literatuur
[bewerken] Zie Hoofdportaal:Beeldende kunst/Schilderkunst/Nederland/Piet Mondriaan