କେଟି ବଉମ୍ୟାନ
କେଟି ବଉମ୍ୟାନ | |
---|---|
Katie Bouman en 2019. | |
ଜନ୍ମ | ୯ ମଇ ୧୯୮୯ |
ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ | ମାସାଚୁସେଟ୍ସ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଅଫ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି, University of Michigan, West Lafayette Junior-Senior High School, ମାସାଚୁସେଟ୍ସ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଅଫ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି |
ପିତାମାତା | |
ପୁରସ୍କାର | BBC 100 Women (୨୦୧୯) |
ୱେବସାଇଟ | www |
Scientific career | |
Fields | Computer vision, ମେସିନ ଲର୍ଣ୍ଣିଙ୍ଗ୍ |
Institutions | |
Thesis | Extreme imaging via physical model inversion : seeing around corners and imaging black holes |
Doctoral advisor | William T. Freeman |
କ୍ୟାଥେରିନ ଲୁସି ବଉମ୍ୟାନ (ଜନ୍ମ: ୧୯୮୯/୧୯୯୦)[୧] ଛବି ଉପରେ କାମ କରୁଥିବା ଜଣେ ମହିଳା ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକୀୟ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ବୈଜ୍ଞାନିକ । ସେ ଇଭେଣ୍ଟ ହରାଇଜନ ଟେଲିସ୍କୋପ (ଦୂରବୀକ୍ଷଣ ଯନ୍ତ୍ର) ଦଳର ଏକ ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରଥମ କୃଷ୍ଣଗର୍ତ୍ତ ବା ବ୍ଲାକ ହୋଲର ଛବି ଉତ୍ତୋଳନ କରିଥିଲେ ।[୨][୩] ସେ ଗଣନା ଏବଂ ଗାଣିତିକ ବିଜ୍ଞାନର ଏକ ସହକାରୀ ପ୍ରଫେସର ଭାବରେ କାଲିଫର୍ଣ୍ଣିଆ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଅଫ ଟେକ୍ନୋଲୋଜିରେ ଜୁନ ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଯୋଗ ଦେଇପାରନ୍ତି ।[୪]
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ ଏବଂ ଶିକ୍ଷା
[ସମ୍ପାଦନା]ବଉମ୍ୟାନ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରର ଇଣ୍ଡିଆନା ରାଜ୍ୟର ପଶ୍ଚିମ ଲାଫାୟେଟରେ ବାଲ୍ୟକାଳ କାଟିଥିଲେ । ୨୦୦୭ ମସିହାରେ ସେହି ଅଞ୍ଚଳର ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ପିତା, ଚାର୍ଲସ ବଉମ୍ୟାନ ଜଣେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଓ ଅଭିବିଦ୍ୟୁତ୍ ସଙ୍କ୍ରାନ୍ତୀୟ ବୈଷୟିକ ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ବାଇଓମେଡିକାଲ ବୈଷୟିକ ବିଜ୍ଞାନର ପ୍ରଫେସର ଭାବରେ ପରଡ୍ୟୁ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ । [୫] କେଟ ଏହି ପରଡ୍ୟୁ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ନିଜର ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ସମୟରେ ଛବି ଉପରେ ଏକ ଗବେଷଣା କରିଥିଲେ ।[୫] ଇଭେଣ୍ଟ ହରାଇଜନ ଟେଲିସ୍କୋପ ବିଷୟରେ ସେ ୨୦୦୭ ମସିହାରେ ଅବଗତ ହୋଇଥିଲେ ।[୬]
କେଟି ୟୁନିଭର୍ସିଟି ଅଫ ମିସିଗାନରେ ବୈଦୁତିକ ବୈଷୟିକ ବିଜ୍ଞାନ ପଢ଼ିଥିଲେ ଏବଂ ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ସ୍ନାତକ ପଢ଼ା ସମାପ୍ତି କରିଥିଲେ । ୨୦୧୩ ମସିହାରେ ସେ ନିଜର ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରିଥିଲେ । ୨୦୧୭ ମସିହାରେ ତାଙ୍କୁ ମାସାଚୁସେଟସ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଅଫ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି (MIT)ରୁ ଡକ୍ଟରେଟ ଉପାଧି ମିଳିଥିଲା ।[୭]ଏମଆଇଟିଠାରେ ସେ ନଡ଼ା ପରିବେକ୍ଷଣକାରୀ (Haystack Observatory) ଦଳର ଏକ ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ ।[୮] ତାଙ୍କୁ ଜାତୀୟ ବିଜ୍ଞାନ ସଂସ୍ଥାନ ତରଫରୁ ସହାୟତା ମିଳିଥିଲା । ତାଙ୍କର ସ୍ନାତୋକୋତ୍ତର ନିବନ୍ଧ ଗତିର ଅବଲୋକନଦ୍ୱାରା କପଡାର ଭୌତିକ ଗୁଣାବଳୀ ଅନୁମାନ (Estimating Material Properties of Fabric through the Observation of Motion)[୯] ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନିବନ୍ଧ ପୁରସ୍କାର ଜିତିଥିଲା ।[୧୦] ତାଙ୍କର ଡକ୍ଟରେଟ ନିବନ୍ଧ ଓଲଟା ଭୌତିକ ମଡେଲ ମାଧ୍ୟମରେ ଚରମ ଛବି ଉତ୍ତୋଳନ: ଆଖପାଖ ଦେଖି କୃଷ୍ଣଗର୍ତ୍ତର ଛବି ଉତ୍ତୋଳନ (Extreme imaging via physical model inversion: seeing around corners and imaging black holes), ୱିଲିୟମ ଟି ଫ୍ରିମ୍ୟାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ପର୍ଯ୍ୟାବେକ୍ଷିତ ହୋଇଥିଲା ।[୧୧] ଡକ୍ଟରେଟ ଉପାଧି ଲାଭ ପୂର୍ବରୁ ବଉମ୍ୟାନ କୃଷ୍ଣଗର୍ତ୍ତର ଛବି କିପରି ନିଆଯାଇପାରିବ ତାହା ଉପରେ ଏକ ଟିଇଡିଏକ୍ସ ବକ୍ତୃତା ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ ।[୧୨][୧୩]
ଗବେଷଣା ଏବଂ ପେଶା
[ସମ୍ପାଦନା]ନିଜର ଡକ୍ଟରେଟ ଲାଭ ପରେ ବଉମ୍ୟାନ ହାଭାର୍ଡ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଇଭେଣ୍ଟ ହରାଇଜନ ଟେଲିସ୍କୋପ (ଦୂରବୀକ୍ଷଣକରି ଯନ୍ତ୍ର) ଦଳର ଏକ ସଦସ୍ୟ ଭାବରେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ ।[୧୪][୧୫][୧୬] ସେ ଗଣନା ଏବଂ ଗାଣିତିକ ବିଜ୍ଞାନର ଏକ ସହକାରୀ ପ୍ରଫେସର ଭାବରେ କାଲିଫର୍ଣ୍ଣିଆ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଅଫ ଟେକ୍ନୋଲୋଜିରେ ଜୁନ ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଯୋଗ ଦେଇପାରନ୍ତି । ଯେଉଁଠାରେ ସେ ସେ ଗଣନା ଏବଂ ଗାଣିତିକ ବିଜ୍ଞାନ ସହ ମେସିନ ଲର୍ଣ୍ଣିଙ୍ଗରେ ମଧ୍ୟ କାମ କରିବେ ।[୧୭][୧୮][୧୯]
ବଉମ୍ୟାନ କୃଷ୍ଣଗର୍ତ୍ତ ଛବି ଉତ୍ତୋଳନପାଇଁ ଏକ ଆଲଗୋରିଦମ ଗଠନରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ନିର୍ୱାହ କରିଥିଲେ । ଏହି ଆଲଗୋରିଦମର ନାମ ହେଲା ପ୍ୟାଚ ଏବଂ ତତପଶ୍ଚାତର ଉପଯୋଗ କରି ନିରନ୍ତର ଉଚ୍ଚ ରିଜୋଲ୍ୟୁସନ ଛବି ନିର୍ମାଣ (Continuous High-resolution Image Reconstruction using Patch priors, or CHIRP) ।[୨୦][୧୩][୨୧] ଏହି ଉପାୟଦ୍ୱାରା ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ପ୍ରଥମ କୃଷ୍ଣଗର୍ତ୍ତ ଛବି ଉତ୍ତୋଳନ କରାଯାଇପାରିଥିଲା[୨୨], ଯେଉଁଥିରେ ବଉମ୍ୟାନ ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ନିର୍ବାହ କରିଥିଲେ ।[୨][୨୩] ସେ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଛବିଗୁଡ଼ିକର ସମୀକ୍ଷଣ, ଟେଲିସ୍କୋପଦ୍ୱାରା ପ୍ରାପ୍ତ ଅନାବଶ୍ୟକ ତଥ୍ୟକୁ ବାଦ ଦେବାପାଇଁ ପାରାମିଟର ଚୟନ[୨୪] ଏବଂ ଏକ ସୁଦୃଢ଼ ଛବି ଢାଞ୍ଚା ନିର୍ମାଣକରି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଛବି ପୁନଃନିର୍ମାଣ ଉପାୟ ଉପରେ କାମ କରିଥିଲେ ।[୨୫] ତାଙ୍କର ଦଳ ସାଧାରଣ ଆପେକ୍ଷିକ ତତ୍ତ୍ୱ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦୂରବୀକ୍ଷଣକାରୀ ଯନ୍ତ୍ର ସହାୟତାରେ ଅଧିକ ଜାଣିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ ।[୧୮]
ବିବାଦ
[ସମ୍ପାଦନା]କୃଷ୍ଣଗର୍ତ୍ତ ଛବି ପ୍ରକାଶିତ ହେବ ପରେ ବଉମ୍ୟାନ ଏକ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ପରଦାକୁ ଦେଖି ଖୁସିରେ ହସୁଥିବାର ଛବି ଇଣ୍ଟରନେଟରେ ଭାଇରଲ ହୋଇଯାଇଥିଲା [୨][୨୬][୨୭][୨୮] ଏବଂ ତାଙ୍କର ଏହି ଛବି ପ୍ରତି ଅବଦାନର ଅଧିକ ବଢ଼େଇ ଚଢ଼େଇ କୁହାଯାଇଛି ବୋଲି ବିବାଦ ଉପୁଜିଥିଲା । [୨] ଅନେକ ମହଲରୁ ବଉମ୍ୟାନଙ୍କୁ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଦଳକୁ କରିଥିବା କାମ ଉପରେ ସନ୍ଦେହ କରାଯାଇ ଆକ୍ଷେପ କରାଯାଇଥିଲା । ସମାନ ଭାବରେ ଅନେକ ବ୍ୟକ୍ତି ବଉମ୍ୟାନଙ୍କ ସପକ୍ଷରେ ବଳିଷ୍ଠ ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ି ଏହି ସବୁ ବିବାଦର ଅବସାନ ଘଟାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ । [୨୩][୨୫][୨୯][୩୦]
ଆଧାର
[ସମ୍ପାଦନା]- ↑ Guarino, Ben (10 April 2019). "Algorithms gave us the black hole picture. She's the 29-year-old scientist who helped create them". The Washington Post. Retrieved 16 April 2019.
- ↑ ୨.୦ ୨.୧ ୨.୨ ୨.୩ Mervosh, Sarah (11 April 2019). "How Katie Bouman Accidentally Became the Face of the Black Hole Project". The New York Times. Retrieved 12 April 2019.
- ↑ Anon (April 11, 2019). "The woman behind first black hole image". bbc.co.uk. BBC News.
- ↑ "Katie Bouman Joins EAS and CMS". cms.caltech.edu. Archived from the original on January 12, 2021. Retrieved April 11, 2019.
- ↑ ୫.୦ ୫.୧ Bangert, Dave (April 10, 2019). "That first-ever black hole picture? A West Lafayette grad played a big part". conline.com (in ଇଂରାଜୀ). Journal & Courier. Retrieved April 10, 2019.
- ↑ Abraham, Zennie (April 10, 2019). "About Katie Bouman Creator Of First Black Hole Image From Event Horizon Telescope" (in ଆମେରିକୀୟ ଇଂରାଜୀ). Oakland News Now Today. Retrieved April 10, 2019.
- ↑ "Katie Bouman aka Katherine L. Bouman". people.csail.mit.edu. Retrieved 2019-04-11.
- ↑ "Working together as a "virtual telescope," observatories around the world produce first direct images of a black hole". news.mit.edu. MIT News. Retrieved April 10, 2019.
- ↑ Bouman, Katherine Louise. Estimating the material properties of fabric through the observation of motion (S.M. thesis). Massachusetts Institute of Technology. ଛାଞ୍ଚ:Free access
- ↑ "EECS Celebrates – Fall 2014 Awards | MIT EECS". www.eecs.mit.edu. Archived from the original on May 13, 2019. Retrieved April 10, 2019.
- ↑ Bouman, Katherine Louise. Extreme imaging via physical model inversion : seeing around corners and imaging black holes (PhD thesis). Massachusetts Institute of Technology. ଛାଞ୍ଚ:Free access
- ↑ Bouman, Katie. "Katie Bouman | Speaker | TED". www.ted.com (in ଇଂରାଜୀ). Retrieved April 10, 2019.
- ↑ ୧୩.୦ ୧୩.୧ Chappel, Bill (April 10, 2019). "Earth Sees First Image Of A Black Hole". NPR. Retrieved April 10, 2019.
- ↑ "Katie Bouman". bhi.fas.harvard.edu (in ଇଂରାଜୀ). Retrieved April 10, 2019.
- ↑ "Professor Katie Bouman (Caltech): " Imaging a Black Hole with the Event Horizon Telescope"" (in ଆମେରିକୀୟ ଇଂରାଜୀ). Archived from the original on April 10, 2019. Retrieved April 10, 2019.
- ↑ "Project bids to make black hole movies". BBC News (in ବ୍ରିଟିଶ୍ ଇଂରାଜୀ). Retrieved April 10, 2019.
- ↑ ଛାଞ୍ଚ:Google scholar id
- ↑ ୧୮.୦ ୧୮.୧ "Katherine L. (Katie) Bouman". caltech.edu. California Institute of Technology. Retrieved April 10, 2019.
- ↑ "Imaging the Invisible". www.ee.columbia.edu (in ଇଂରାଜୀ). Archived from the original on May 13, 2019. Retrieved April 10, 2019.
- ↑ Bouman, Katherine L.; Johnson, Michael D.; Zoran, Daniel; Fish, Vincent L.; Doeleman, Sheperd S.; Freeman, William T. (2016). "Computational Imaging for VLBI Image Reconstruction": 913–922. arXiv:1512.01413. doi:10.1109/CVPR.2016.105.
{{cite journal}}
: Cite journal requires|journal=
(help) - ↑ "Scientist superstar Katie Bouman designed algorithm for black hole image". phys.org. Retrieved 12 April 2019.
- ↑ @MIT_CSAIL (12 April 2019). "Clarification" (Tweet) – via Twitter.
{{cite web}}
: Cite has empty unknown parameter:|dead-url=
(help) - ↑ ୨୩.୦ ୨୩.୧ Elfrink, Tim. "Trolls hijacked a scientist's image to attack Katie Bouman. They picked the wrong astrophysicist". Washington Post. Retrieved 2019-04-12.
{{cite web}}
: Cite has empty unknown parameters:|1=
and|dead-url=
(help) (alternate source) - ↑ Lou, Michelle; Ahmed, Saeed (April 10, 2019). "That image of a black hole you saw everywhere today? Thank this grad student for making it possible". cnn.com. CNN. Retrieved April 10, 2019.
- ↑ ୨୫.୦ ୨୫.୧ Chael, Andrew. "…With a few others, Katie also developed the imaging framework that rigorously tested all three codes and shaped the entire paper". Twitter.
- ↑ Ellis-Petersen, Hannah (11 April 2019). "Katie Bouman: the 29-year-old whose work led to first black hole photo". The Guardian. Retrieved 13 April 2019.
- ↑ Lou, Michelle; Ahmed, Saeed (2019-04-12). "To undermine Katherine Bouman's role in the black hole photo, trolls held up a white man as the real hero — until he fought back". CNN. Retrieved 2019-04-13.
- ↑ Collins, Ben (2019-04-12). "The first picture of a black hole made Katie Bouman an overnight celebrity. Then internet trolls descended". NBC News. Retrieved 2019-04-13.
- ↑ Griggs, Mary Beth (13 April 2019). "Online trolls are harassing a scientist who helped take the first picture of a black hole". The Verge. Retrieved 14 April 2019.
- ↑ Joyce, Kathleen (2019-04-13). "Internet trolls attempted to discredit Katie Bouman's work on black hole project". Fox News (in ଆମେରିକୀୟ ଇଂରାଜୀ). Retrieved 2019-04-14.
ବାହାର ଆଧାର
[ସମ୍ପାଦନା]- Katie Bouman page at MIT Computer Science and Artificial Intelligence Laboratory
- TEDx ପୃଷ୍ଠା ଯେଉଁଠାରେ ସେ କୃଷ୍ଣଗର୍ତ୍ତ ଖୋଜିବାର ଉପାୟ ସାଧାରଣ ଲୋକ ବୁଝିବାଭଳି କହିଛନ୍ତି