Leon Zubrzycki (1888–1940)
Pełne imię i nazwisko |
Leon Ludomir Zubrzycki |
---|---|
Data i miejsce urodzenia |
1 marca 1888 |
Data i miejsce śmierci |
16–19 kwietnia 1940 |
Przebieg służby | |
Lata służby |
1912–1940 |
Siły zbrojne | |
Jednostki | |
Główne wojny i bitwy |
I wojna światowa |
Odznaczenia | |
Leon Ludomir Zubrzycki (ur. 1 marca 1888 w Tarnopolu, zm. 16–19 kwietnia 1940 w Katyniu) – podpułkownik dyplomowany artylerii Wojska Polskiego.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Urodził się 1 marca 1888 w Tarnopolu, ówczesnym mieście powiatowym Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie Antoniego i Anny[1][2][3]. W 1906 złożył maturę w c. k. Wyższym Gimnazjum w Tarnopolu[4]. Następnie rozpoczął studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie[5].
W latach 1912–1913 odbył służbę wojskową w charakterze jednorocznego ochotnika. Ukończył Szkołę Oficerów Rezerwy przy 11 Brygadzie Artylerii Polowej w Stanisławowie[5]. Wziął udział w mobilizacji sił zbrojnych Monarchii Austro-Węgierskiej, wprowadzonej w związku z wojną na Bałkanach[6]. Na stopień kadeta rezerwy został mianowany ze starszeństwem z 1 stycznia 1914 i przydzielony w rezerwie do Dywizjonu Haubic Polowych Obrony Krajowej Nr 43 we Lwowie[7]. W czasie I wojny światowej walczył w szeregach c. k. Pułku Haubic Polowych Nr 43[8], przemianowanego na c. k. Pułk Artylerii Polowej Nr 143[9]. Awansował na porucznika rezerwy ze starszeństwem z 16 marca 1915[8], a później nadporucznika rezerwy ze starszeństwem z 1 lutego 1917[10]. W czerwcu 1918 wrócił do Lwowa[5].
Od listopada 1918 walczył na wojnie z Ukraińcami. W szeregach 2 Pułku Strzelców Lwowskich wziął udział w obronie Lwowa[5]. Od 1 maja do 7 czerwca 1919 w Warszawie był słuchaczem II kursu adiutantów, a następnie został powołany na I kurs Wojennej Szkoły Sztabu Generalnego w Warszawie[11]. 4 grudnia 1919, po ukończeniu kursu, został zaliczony do korpusu oficerów Sztabu Generalnego[12] i przydzielony do Oddziału I Naczelnego Dowództwa WP. 15 lipca 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu majora, w artylerii, w grupie oficerów byłej armii austro-węgierskiej[13]. W styczniu 1921 został wyznaczony na stanowisko szefa sekcji w Oddziale I ND WP, a w maju tego roku przeniesiony na takie samo stanowisko w Biurze Ścisłej Rady Wojennej[5]. Od 1 czerwca 1921 jego oddziałem macierzystym był 6 Dywizjon Artylerii Konnej we Lwowie[14]. 1 listopada 1921 został przydzielony do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie, w charakterze słuchacza I kursu doszkolenia[5]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 63. lokatą w korpusie oficerów artylerii[15]. 16 września 1922, po ukończeniu kursu, minister spraw wojskowych na wniosek dowódcy Wyższej Szkoły Wojennej przyznał mu „pełne kwalifikacje do pełnienia służby na stanowiskach Sztabu Generalnego” i przydzielił do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr I w Warszawie na stanowisko szefa Oddziału I Sztabu[16][17]. W październiku 1923 został przydzielony do Inspektoratu Armii Nr II na stanowisko III referenta[18][19][20][5]. 1 grudnia 1924 prezydent RP nadał mu stopień podpułkownika z dniem 15 sierpnia 1924 i 14. lokatą w korpusie oficerów artylerii[21]. W październiku 1926 został przeniesiony do 15 Pułku Artylerii Polowej w Bydgoszczy na stanowisko zastępcy dowódcy pułku[22]. W listopadzie 1927 został przeniesiony do kadry oficerów z równoczesnym przydziałem do Oddziału IV Sztabu Generalnego w Warszawie[23][24]. W sierpniu 1929 został przeniesiony służbowo do Powiatowej Komendy Uzupełnień Równe na stanowisko komendanta[25]. W styczniu 1930 został zwolniony z zajmowanego stanowiska i oddany do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr II[26], a z dniem 30 czerwca 1930 przeniesiony w stan spoczynku[27]. W 1934, jako oficer stanu spoczynku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Warszawa Miasto III. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr I. Był wówczas „przewidziany do użycia w czasie wojny”[28]. Mieszkał w Warszawie przy ul. Marymonckiej 5a m. 31[1].
Na początku września 1939 został zmobilizowany do Szefostwa Komunikacji Naczelnego Wodza[3]. 22 września 1939 we wsi Werba dostał się do sowieckiej niewoli[3]. Początkowo przebywał w Obozie NKWD w Putywlu, a następnie w obozie w Kozielsku[3]. Między 15 a 17 kwietnia 1940 został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego[3]. Między 16 a 19 kwietnia 1940 zamordowany w Katyniu i tam pogrzebany[3]. Od 28 lipca 2000 spoczywa na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu.
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień pułkownika[29]. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”[30].
Ordery i odznaczenia
[edytuj | edytuj kod]- Krzyż Walecznych[31][32][33][34][35]
- Srebrny Krzyż Zasługi[2]
- Brązowy Medal Zasługi Wojskowej z mieczami na wstążce Krzyża Zasługi Wojskowej[9]
- Srebrny Medal Waleczności 1 klasy[9]
- Srebrny Medal Waleczności 2 klasy[9]
- Krzyż Pamiątkowy Mobilizacji 1912–1913[9]
25 października 1937 Komitet Krzyża i Medalu Niepodległości odrzucił wniosek o nadanie mu tego odznaczenia „z powodu braku pracy niepodległościowej”[1].
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]- jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku)
- obozy NKWD dla jeńców polskich
- ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu
- zbrodnia katyńska
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-04-10]..
- ↑ a b Księga Cmentarna Katynia 2000 ↓, s. 737.
- ↑ a b c d e f Убиты в Катыни 2015 ↓, s. 352.
- ↑ Sprawozdanie 1906 ↓, s. 90.
- ↑ a b c d e f g Kiński 1991 ↓, s. 420.
- ↑ Schematismus 1914 ↓, s. 380.
- ↑ Schematismus 1914 ↓, s. 355, 380.
- ↑ a b Ranglisten 1916 ↓, s. 148.
- ↑ a b c d e Ranglisten 1918 ↓, s. 504.
- ↑ Ranglisten 1918 ↓, s. 456.
- ↑ Wszendyrówny 2015 ↓, s. 122, 123, 131.
- ↑ Wszendyrówny 2015 ↓, s. 138.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 29 z 4 sierpnia 1920, s. 677, jako Zubrzycki-Wieniawa Leon.
- ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 326, 975.
- ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 190, jako Zubrzycki-Wieniawa Leon.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 33 z 16 września 1922, s. 721.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 77, 806, 815.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 63 z 27 września 1923, s. 584.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 39, 725, 738.
- ↑ Lista oficerów SG 1925 ↓, s. 8, 21.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 131 z 17 grudnia 1924, s. 733.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 46 z 25 października 1926, s. 375.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 25 z 31 października 1927, s. 305.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 430, 450.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 23 sierpnia 1929, s. 299.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 21 stycznia 1930, s. 6.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 18 czerwca 1930, s. 225.
- ↑ Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 342, 849.
- ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
- ↑ „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”. Portal polskiej Policji. [dostęp 2023-09-15].
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 77, 806.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 39, 725.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 430.
- ↑ Księga Cmentarna Katynia 2000 ↓, s. 737, tu podano, że był odznaczony dwukrotnie Krzyżem Walecznych.
- ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-04-10]..
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Sprawozdanie Dyrekcyi C. K. Wyższego Gimnazyum w Tarnopolu za rok szkolny 1906. Tarnopol: Nakładem Funduszu Szkolnego, 1906.
- Schematismus der k.k. Landwehr und der k.k. Gendarmerie der im Reichsrat Vertretenen Königreiche une Länder für 1914. Wiedeń: styczeń 1914. (niem.).
- Ranglisten der K. K. Landwehr und der K. K. Gendarmerie 1916. Wiedeń: 1916. (niem.).
- Ranglisten der K. K. Landwehr und der K. K. Gendarmerie 1918. Wiedeń: 1918. (niem.).
- Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r.. Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1921.
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2022-01-19].
- Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922.
- Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
- Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
- Lista oficerów Sztabu Generalnego (stan z dnia 31 grudnia 1925 roku). Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1926.
- Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
- Rocznik Oficerski Rezerw 1934. Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, 1934.
- Убиты в Катыни. Книга Памяти польских военнопленных - узников Козельского лагеря НКВД, расстрелянных по решению политбюро ЦК ВКП(б) от 5 марта 1940 года. Лариса Еремина (red.). Москва: Общество «Мемориал» – Издательство «Звенья», 2015. ISBN 978-5-78700-123-5.
- Jan Kiński. Pro memoria. „Wojskowy Przegląd Historyczny”. 1 (35), 1991. Warszawa: Wojskowy Instytut Historyczny.
- Jan Kiński, Helena Malanowska, Urszula Olech, Wacław Ryżewski, Janina Snitko-Rzeszut, Teresa Żach: Katyń. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Marek Tarczyński (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2000. ISBN 83-905590-7-2.
- Andrzej Wszendyrówny. I kurs Wojennej Szkoły Sztabu Generalnego w budowaniu bezpieczeństwa państwa. „Bellona”. 3 (682), 2015. Warszawa: Ministerstwo Obrony Narodowej. ISSN 1897-7065.
- Jeńcy polscy obozu przejściowego w Putywlu
- Komendanci uzupełnień II Rzeczypospolitej
- Ludzie urodzeni w Tarnopolu
- Ludzie związani z Warszawą
- Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita)
- Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita)
- Oficerowie dyplomowani II Rzeczypospolitej
- Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu
- Podpułkownicy artylerii II Rzeczypospolitej
- Polacy odznaczeni Krzyżem Pamiątkowym Mobilizacji 1912–1913
- Polacy odznaczeni Medalem Waleczności
- Polacy odznaczeni Medalem Zasługi Wojskowej Signum Laudis
- Polacy – oficerowie cesarsko-królewskiej Obrony Krajowej
- Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska)
- Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska)
- Uczestnicy wojny polsko-ukraińskiej (strona polska)
- Urodzeni w 1896
- Zmarli w 1940