Suchowola
miasto w gminie miejsko-wiejskiej | |||||
| |||||
Państwo | |||||
---|---|---|---|---|---|
Województwo | |||||
Powiat | |||||
Gmina | |||||
Prawa miejskie |
1777–1950, 1997 | ||||
Burmistrz |
Michał Grzegorz Matyskiel | ||||
Powierzchnia |
25,95 km² | ||||
Populacja (31.12.2017) • liczba ludności • gęstość |
|||||
Strefa numeracyjna |
+48 85 | ||||
Kod pocztowy |
16-150 | ||||
Tablice rejestracyjne |
BSK | ||||
Położenie na mapie gminy Suchowola | |||||
Położenie na mapie Polski | |||||
Położenie na mapie województwa podlaskiego | |||||
Położenie na mapie powiatu sokólskiego | |||||
TERC (TERYT) |
2011094 | ||||
SIMC |
0041312 | ||||
Urząd miejski pl. Kościuszki 5,16-150 Suchowola | |||||
Strona internetowa |
Suchowola – miasto w woj. podlaskim, w powiecie sokólskim, położone nad rzeką Olszanką. Siedziba gminy miejsko-wiejskiej Suchowola. Według danych z 1 stycznia 2018 Suchowola liczyła 2196 mieszkańców[1].
Suchowola składa się z dwóch sołectw: Suchowola Białostocka (część południowa) i Suchowola Fabryczna (część północna)[3]. W granicach Suchowoli znajduje się także część miasta Podgaje[4].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Miasto królewskie, z dziedzictwem kulturowym[5], w ekonomii grodzieńskiej położone było w końcu XVIII wieku w powiecie grodzieńskim województwa trockiego[6]. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. białostockiego.
Założona jako wieś królewska w XVI w. w czasie zasiedlania królewskiej Puszczy Nowodworskiej[7]. Nazwa związana z powstaniem na tzw. „suchym korzeniu”, tj. na zrębie, drugi człon – wola – od dania wolnego czasu na spłacenie czynszu i innych należności. Rozwijała się jako miasto przy szlaku handlowym z Mazowsza do Grodna. W wiekach XVII i XVIII rozwinięty handel zbożem i bydłem oraz końmi. Na rozwój miasta wpłynęli Tatarzy zajmujący się wyprawianiem skór i Żydzi zajmujący się handlem i rzemiosłem. W 1777 Suchowola otrzymała prawa miejskie, odebrane w 1950. 1 stycznia 1997 ponownie nadano jej status miasta.
W 1775 kartograf i astronom królewski Szymon Sobierajski określił Suchowolę jako miejsce, gdzie krzyżują się linie łączące najdalsze punkty Europy[8]. Od tej pory Suchowola uważana jest za geometryczny środek Europy. W parku ustawiono głaz oraz tablicę symbolizującą ten fakt.
Jesienią 1941 Niemcy utworzyli w Suchowoli getto dla ludności żydowskiej[9]. Oprócz miejscowych Żydów trafiło tam również ok. 2600 Żydów z Dąbrowy Białostockiej, Janowa, Jasionówki, Korycina, Lipska, Nowego Dworu i Sidry[9]. Ogółem przez getto przeszło ok. 5 tys. osób[9]. 2 listopada 1942 zostało ono zlikwidowane, a jego mieszkańców wywieziono do obozu przejściowego w Kiełbasinie pod Grodnem[9]. Zginęli w obozie zagłady w Treblince[10].
W miejscowości działa (założona w 1959 roku) Młodzieżowa Orkiestra Dęta Zespołu Szkół w Suchowoli, laureat wielu krajowych i zagranicznych nagród i wyróżnień.
Zabytki i atrakcje turystyczne
[edytuj | edytuj kod]- Osobny artykuł:
- klasycystyczny kościół parafialny pw. św. Piotra i Pawła,1884-1885 (wcześniej w tym miejscu stał ufundowany przez Zygmunta Augusta kościół drewniany o tej samej nazwie), nr rej.: 779 z 30.12.1993
- drewniany wiatrak holender, pocz. XX w., nr rej.: 223 z 24.10.1996[11].
- szereg budynków z przeł. XIX/XX w.
- głaz i tablica informująca o nadaniu miana środka Europy
- stalowy Łuk papieski o ażurowej konstrukcji – element ołtarza polowego na lotnisku Krywlany w Białymstoku w czasie wizyty papieża Jana Pawła II w 1991 r.
Demografia
[edytuj | edytuj kod]Miasto w 2012 roku miało 2259 mieszkańców[12].
- Piramida wieku mieszkańców Suchowoli w 2014 roku[1].
Transport
[edytuj | edytuj kod]Przez miejscowość przechodzą drogi:
- droga międzynarodowa E67 Helsinki – Kowno – Warszawa – Praga,
- droga krajowa nr 8 Kudowa-Zdrój – Wrocław – Warszawa – Białystok – Suwałki – Budzisko
Galeria
[edytuj | edytuj kod]-
Plan miasta
-
Pl. Kościuszki w Suchowoli
-
Głaz z napisem
„Środek Europy” -
Pomnik Jerzego Popiełuszki w parku miejskim im. Ks. Jerzego Popiełuszki
-
Pomnik ku czci zamordowanych w 1920 roku na cmentarzu żydowskim
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]- 5 Pułk Litewski Przedniej Straży
- Cmentarz żydowski w Suchowoli
- Dziedzictwo kulturowe Kalwarii i Suchowoli
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c Suchowola w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-01-11] , liczba ludności na podstawie danych GUS.
- ↑ Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2018 r.
- ↑ SOŁTYSI GMINY SUCHOWOLA (2019–2023).
- ↑ GUS. Rejestr TERYT.
- ↑ Leonard Drożdżewicz , Dziedzictwo kulturowe Kalwarii i Suchowoli [online] .
- ↑ Вялікі гістарычны атлас Беларусі Т.2, Mińsk 2013, s. 96.
- ↑ Adam Czesław Dobroński , Miasta województwa podlaskiego., 2014, s. 288–289 .
- ↑ Podlasie: przewodnik / Tadeusz Glinka; et al. – Warszawa, 2000. ISBN 83-7200-591-5, s. 63.
- ↑ a b c d Czesław Pilichowski: Obozy hitlerowskie na ziemiach polskich 1939–1945. Informator encyklopedyczny. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1979, s. 479. ISBN 83-01-00065-1.
- ↑ Yitzak Arad: Belzec, Sobibor, Treblinka. The Operation Reinhard Death Camps. Bloomington: Indiana University Press, 1999, s. 397. ISBN 978-0-253-21305-1.
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo podlaskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024 .
- ↑ GUS-Główny Urząd Statystyczny. stat.gov.pl. [dostęp 2013-01-19]. (pol.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- G. Ryżewski, Początki miejskości Suchowoli, [w:] Małe Miast. Kultura, red. M. Zemło, Supraśl 2004.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Suchowola 2.) wś, powiat sokólski, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XI: Sochaczew – Szlubowska Wola, Warszawa 1890, s. 542 .