Wikipedysta:Adamek11/brudnopis
Aron Lee Ralston (ur. 27 października 1975 r.) amerykański alpinista który stał się sławny w maju 2003 r., kiedy został zmuszony do amputacji własnego przedramienia przy pomocy scyzoryka w celu uwolnienia się spod głazu, który podczas wspinaczki w Utah przygniótł mu rękę.
Wypadek
[edytuj | edytuj kod]Podczas wyprawy kanionem Blue John (koło Moab w stanie Utah), Ralston uległ wypadkowi, podczas którego duży głaz przygniótł mu prawe przedramię do ściany kanionu. Ralston wiedział, że nikt mu nie pomoże, ponieważ nie powiedział nikomu o swoich planach wędrowki. Przypuszczając, że umrze spędził pięć dni powoli sącząc resztki wody i próbując oswobodzić rękę. Gdy skończyła mu się woda zaczął pić własny mocz, wydrapał na ścianie z piaskowca swoje imię, datę urodzenia i przypuszczalną datę śmierci.
Po pięciu dniach prób podniesienia i rozkruszenia głazu odwodniony Ralston postanowił odciąć swoją już i tak martwą rękę. Przy pomocy kostki założył na rękę dźwignię, co spowodowało pęknięcie kości promieniowej oraz łokciowej. Używając tępego ostrza w swoim narzędziu wielofunkcyjnym przeciął tkanki miękkie wokół złamania. Potem użył wbudowanych w scyzoryk kombinerek aby przerwać ścięgna. Po uwolnieniu się musiał pokonać jeszcze dystans ok 13 km do swojego samochodu. Aby tam dotrzeć musiał zejść po linie z 20 metowej stromej ściany i wydostać się z kanionu w gorące południowe słońce. Po drodze do samochodu spotkał trzy osobową Holenderską rodzinę, która dała mu wodę i jedzenie oraz powiadomiła pogotowie ratunkowe. Rarlston został ostatecznie ewakułowany przez helikopter. Jego ręka została wydobyta przez obsługę parku i skremowana. Ralston wrócił w miejsce wypadku i pozostawił tam prochy.
Wspinaczka
[edytuj | edytuj kod]Ralston wciąż się wspina, ostatnio w Argentynie. W 2005 został pierwszą osobą, która wspięła się samotnie w zimie na wszystkie góry w Kolorado o wysokości przekraczającej 4267 metrów (14.000 stóp). Projekt ten rozpoczął w 2007 roku, ale musiał go wstrzymać przez wypadek w Kanionie Blue John [1]
We wrześniu 2010 Ralston planuje wspiąć się na Mount Everest razem z polarnikiem Eric Larsen w celu podniesienia świadomości publicznej dotyczącej problemu zmian klimatu.[2]
Inne projekty
[edytuj | edytuj kod]Ralston opisał swoje doświadczenie w księżce pt. "Between a Rock and a Hard Place" (ISBN 0-7434-9281-1), wydaną 7 września 2004 przez Atria Books.
Film 127 hours
[edytuj | edytuj kod]Brytyjski reżyser filmowy Danny Boyle wyreżyserował film "127 godzin" o historii Ralstona. [3] Film wchodzi do kin w USA 5 listopada 2010 r. Gółwną rolę zagrał aktor James Franco. [4]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]
Kategoria:Urodzeni w 1978
Kategoria:Amerykańscy_wspinacze
Nagroda im. Profesora Aleksandra Gieysztora - wyróżnienie przyznawane przez Fundację Kronenberga przy Citi Handlowy za wybitne osiągnięcia mające na celu ochronę polskiego dziedzictwa kulturowego, takich jak działalność muzealna, konserwatorska, archiwalna i biblioteczna; utrwalanie i ochrona polskiego dziedzictwa kulturowego za granicą; przedsięwzięcia samorządowe służące ochronie dziedzictwa kulturowego; indywidualne i zbiorowe inicjatywy mające na celu gromadzenie oraz ochronę śladów i pamiątek dziedzictwa kulturowego; upowszechnianie wiedzy o potrzebie i metodach ochrony dziedzictwa kulturowego w Polsce.[1] Nagrodę po raz pierwszy przyznano w 2000 roku - w pierwszą rocznicę śmierci prof. Aleksandra Gieysztora.
Rozdane Nagrody
[edytuj | edytuj kod]Nagrodę imienia Profesora Aleksandra Gieysztora otrzymali [2]:
Rok | Edycja | Nagrodzony | Uzasadnienie |
---|---|---|---|
2008 | X | Jan K. Ostrowski, dyrektor Zamku Królewskiego na Wawelu | Nagroda została przyznana za dzieło dokumentujące zabytki sztuki sakralnej na ziemiach stanowiących niegdyś część Rzeczypospolitej, a obecnie pozostających poza jej granicami. Prowadzony przez Laureata program badawczy ma na celu pełną inwentaryzację zabytków sztuki sakralnej na tych terenach, w tym zabytków zniszczonych i rozproszonych podczas II wojny światowej. W latach 1993-2008 pod redakcją prof. Ostrowskiego wydanych zostało 16 tomów "Materiałów do dziejów sztuki sakralnej". |
2007 | IX | Zakład Narodowy im. Ossolińskich we Wrocławiu | Nagroda została przyznana za 190 lat pozyskiwania i gromadzenia najcenniejszych archiwalnych i bibliofilskich pozycji o wybitnym znaczeniu dla polskiej Kultury. Przyznanie Nagrody miało szczególny związek z odzyskaniem najważniejszych materiałów archiwalnych stanowiących integralną część przedwojennych zbiorów Zakładu, a pozostałych na terenie Ukrainy. |
2006 | VIII | Krzysztof Lech Czyżewski - Dyrektor Ośrodka "Pogranicze - sztuk, kultur, narodów" w Sejnach | Nagroda została przyznana w uznaniu za szereg działań w zakresie odkrywania lokalnej historii i tożsamości narodu polskiego oraz za popularyzowanie dziejów wielokulturowego dziedzictwa Polski i jej sąsiadów. W szczególności zaś za stworzenie miejsca, które odwołując się w swojej działalności do najbardziej szlachetnych elementów tradycji I Rzeczpospolitej tworzy mosty porozumienia ponad podziałami narodowymi i kulturowymi. |
2005 | VII | Prof. Krzysztof Kazimierz Pawłowski - Wiceprezes Polskiego Komitetu Narodowego Międzynarodowej Rady Ochrony Zabytków ICOMOS | za szereg działań w zakresie rewaloryzacji zabytków polskich miast, w szczególności zaś za doprowadzenie do uznania odbudowy warszawskiego Starego Miasta za najwybitniejsze dzieło konserwatorskie okresu powojennego, co zaowocowało wpisaniem go na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO oraz za inicjatywę stworzenia Funduszu Konserwacji i Rewaloryzacji Zabytków Warszawy |
2004 | VI | Kazimierz Piotr Zaleski - Dyrektor Biblioteki Polskiej w Paryżu | Za podjęcie i przeprowadzenie pełnej modernizacji Biblioteki Polskiej w Paryżu, co uczyniło z niej placówkę nowoczesną, służącą promocji wiedzy o Polsce i jej historii oraz dokumentującą dorobek polskiej kultury i myśli |
2003 | V | Profesor Stanisław Waltoś - Dyrektor Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego | za troskę o dobro kultury polskiej, przejawiającą się w konsekwentnych działaniach zmierzających do umacniania pozycji Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego a także za rozsławianie i promocję dorobku polskiej kultury w świecie |
2002 | IV | Towarzystwo Opieki nad Zabytkami | za otaczanie szczególną opieką zabytków polskiej kultury i polskiego krajobrazu kulturowego oraz za inicjowanie działań społecznych pielęgnujących dobra kultury narodowej |
2001 | III | Pan Stefan Sutkowski - dyrektor Warszawskiej Opery Kameralnej | założyciel pierwszego w Polsce zespołu muzyki dawnej, muzykolog wielce zasłużony w odkrywaniu zapomnianych dzieł dawnej muzyki polskiej i innych krajów europejskich, organizator Festiwalu Polskich Oper Współczesnych |
2000 | II | Prof. Tadeusz Chrzanowski | przewodniczący Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa, który został powołany w celu ochrony historycznej architektury Krakowa przed postępującą degradacją |
1999 | I | Społeczny Komitet Opieki nad Starymi Powązkami kierowany przez Jerzego Waldorffa | od 27 lat podejmujący działania zmierzające do ratowania zabytkowych nagrobków. Za fundusze zebrane głównie podczas prowadzonych kwest wykonano renowację 1100 nagrobków, w kolejce czeka kilkaset następnych |